ҚҰҚЫҚ НЕГІЗДЕРІ Оқу жоспары 10 - сынып Жаратылыстану – математикалық бағыт

ҚҰҚЫҚ НЕГІЗДЕРІ Оқу жоспары 10 - сынып Жаратылыстану – математикалық бағыт

Похожие публикации:

февраль

2022

«НАЗАРБАЕВ ЗИЯТКЕРЛІК МЕКТЕПТЕРІ» ДЕРБЕС БІЛІМ БЕРУ ҰЙЫМЫ

ҚҰҚЫҚ НЕГІЗДЕРІ

Оқу жоспары

2019-2020 оқу жылы

10 - сынып

Жаратылыстану – математикалық бағыт

Ақпан 2017 ж.

Мазмұны

Орта мерзімді жоспар................................................................................................	3
10.1А бөлім Мемлекет және құқық.............................................................	3
10.2А бөлім Жария құқық.................................................................................	29
10.3А бөлім Жеке құқық....................................................................................	44
10.4А бөлім Іс жүргізу құқығының негіздері...............................................	63
10.4В бөлім Халықаралық құқық.......................................................................	74
Қысқа мерзімді жоспар................................................................................................	78
Сабақ жоспарының үлгісі.............................................................................................	78

Орта мерзімді жоспар

Құқық негіздері Жоғарғы мектеп 10 сынып
Мемлекет және құқық туралы негізгі ұғымдар
Алдыңғы білім:
Мектеп бағдарламасы көлемінде 9 - сынып «Құқық негіздері» пәні бойынша алған білімдері мен күнделікті өмірдегі әлеуметтік тәжірибелерін, сондай-ақ БАҚ көздерінен берілетін ақпараттарды қолданады. Сонымен қатар Қазақстандағы қазіргі кездегі құқықтық және саяси-әлеуметтік оқиғалардан хабардар болады.
Контекст
Бұл бөлімде оқушылар мемлекеттің - құқықтық жүйедегі ерекше субъект екендігін және құқықтық жүйедегі рөлін түсінеді.
Осы бөлімдегі «Құқық негіздері» пәнінің тілдік мақсаттары
Төменде оқушыларға қажетті ғылыми тіл қамтылған тілдік мақсат үлгісі берілген.
Пәндік мақсат	Тілдік мақсат	Пәнге қатысты лексика мен терминология	Диалогқа/жазылымға қажетті тіркестер
құқық белгілерін қорытындылай отырып, ұғымын түсіндіру құқықтың функционалдық маңызын нақты мысалдар арқылы ашу	Оқушылар: құқықтың негізгі белгілері мен құқық салаларын жіктейді (оқылым және айтылым дағдылары). Венн диаграммасы арқылы салыстырады (жазылым дағдылары)	құқық мемлекет құқықтық жүйе құқық салалары	Құқық дегеніміз... Мен...деп ойлаймын Мемлекетпен жеке тұлғаның айырмашылығы/ұқсастығы ... Құқықтық жүйедегі мемлекеттің рөлі маңызды, себебі... Мемлекет құқықтың ерекше субъектісі...
Тілдік мақсаттың өзге үлгілерін құру және ғылыми тілді оқыту үшін қосымша көмек ретінде жоғарыда келтірілген «Тілдік мақсаттар туралы» бөлімін басшылыққа алыңыз.
Қысқаша шолу
Осы тақырыпты игеру барысында оқушылар құқықтың негізгі белгілері мен функциясын анықтайды. Мемлекетті құқықтық қатынастың негізгі субъектісі ретінде талдайды. Бұл бөлімнің басты сұрақтары: Құқықтық жүйе деген не?

Құқықтың белгілері қандай?
Құқық қандай функциялар атқаруы мүмкін?
Мемлекет құқықтың ерекше субъектісі бола алады ма?

Оқу мақсаттары

Ұсынылатын оқыту іс-әрекеттері

Мұғалімге арналған ескертпелер

Оқыту ресурстары

құқық белгілерін қорытындылай отырып, ұғымын түсіндіру;
құқықтың функционалдық маңызын нақты мысалдар арқылы ашу.

Құқықтың негізгі белгілері мен функциясы. Б. Зерттеу сұрақтары:

-құқық дегеніміз не?

-құқықтың белгілері қандай?

-құқық қандай функциялар атқаруы мүмкін?

М. «Құқық негіздері» пәнінің ерекшеліктерімен таныстырып, қысқаша шолу жасап, құқықтың алты негізгі белгілерін атайды:

Нормативтік сипаты;
Жүйелілігі;
Формальды анықтылық;
Мемлекеттің күшіне сүйенуі (мемлекетпен байланыстылығы);
Жалпы міндеттілік сипаты
Рәсімділігі

Ж. Оқушылар жұпта құқықтың алты негізгі белгілерін айқындайтын мысал келтіреді. «Қытай десерті» стратегиясын пайдалана отырып, жұптар келтірген мысалдарын өзге жұптармен алмасуы қажет. Жұмыс талабы: жұптар екі нұсқаулықты (жұмыстың жағымды жағы, ұсыныс) ұстана отырып, мысалдарға кері байланыс береді.

М/Б Барлық жұптар бір-бірінің мысалдарымен танысқаннан кейін жалпы сыныптық талқылауға

Пәннің негізгі мақсатымен, ерекшелігімен таныстыру. Тақтада тақырыпқа сай ұғымдар мен терминдерді көрсету.

Тапсырманың соңында мұғалім оқушылардың жауаптарын талдап, дұрысын анықтайды.

Сыныптағы барлық оқушылар бір уақытта бірдей тапсырмаларды орындайды (сұрақтар, тест тапсырмаларын, жадынама, ұсыныстар, ереже, мәтін құрастырады; кесте, диаграмма толтырады т.с.с.). Тапсырманың күрделілігіне байланысты

орындауға 15 минуттан 40

ҚР Конституциясы

Қазақстан Республикасы нормативтік құқықтық

актілерінің ақпараттық- құқықтық жүйесі http://adilet.zan.kz

Қазақстан Республикасы Президентінің ресми сайты http://www.akorda.kz/ Назарбаев Н.А. Послание народу Казахстана “Казахстан – 2030.

Ағдарбеков Т. Мемлекет және құқық теориясы. – Алматы, 2003.

Е.Шаймерденов. Қазақстан Республикасының Мемлекеттiкк рәмiздерi. – Алматы: Жетi жарғы, 2001.

Әбсаттаров Р., Құқықтық мемлекеттің негізгі принциптері қандай? / Р.

ұсынып, қорытынды жасайды.

минутқа дейін уақыт беріледі. Тапсырманы орындағаннан кейін әрбір оқушы тізбекпен өз жұмысын келесі оқушыға береді. Көршісінің жұмысын алған оқушы алдымен оны тексереді: тапсырма толық орындалған ба, қате жоқ па, нені орындай алмаған немесе қате орындаған. Осыдан кейін қателерді түзетеді және түсініктеме жазады (неге осылай болуы керек). Сонымен қатар жұмысты толықтырады: аяқталмаған тапсырманы орындайды (сұрақтарға жауап береді, тест тапсырмасын орындайды, сөзді, сөйлемді, абзацты толықтырады т.с.с.). Тағы да жұмысты тізбек бойынша ары қарай келесі оқушыға жібереді.

Оқушылар өздерінің

жауаптарын дәйектер келтіру арқылы түсіндіреді.

Нысана стратегия шаблоны және ережелері

Әбсаттаров//Ақиқат.- 2004.- N12.-30-36б.

А. Ибраева, Г. Әлібаева, Қ. Айтхожин. «Құқықтану».– Алматы: Мектеп, 2006 жыл .

Е. Қуандықов, Ш. Маликова, С. Есетова. «Құқықтану». – Алматы: Дәуір, 2007 жыл.

Жоламан Қ.Д. «Мемлекет және құқық теориясы». – Алматы: Нұр-пресс, 2007.

Сапаргалиев Ғ. Ибраева А. Мемлекет және құқық теориясы. Оқу құралы. - Алматы, 1997жылы.

Ағдарбеков Т., Әлайдар А., Алайдаров А. Құқық негіздері. Оқу құралы. – Алматы: Нұр-пресс, 2008.

Құқық ұғымы
Субъективті жағы	Объективті жағы

Ж. Жұптар жасалған жұмыстардың қорытындысы негізінде «құқық» ұғымының мағынасы мен сипаттамасын «нысана» стратегиясы арқылы ашуға болады.

Б. «Құқық» ұғымының мағынасын ажырату мақсатында төмендегі кестені толтырыңыз:

Оқушыларын «құқық» ұғымының объективті және субъективті тұстарын ажыратады.

Т/Ж. Құқықтың негізгі функцияларын (реттеу және қорғау) анықтау мақсатында құқық пен моральды Венн диаграммасы арқылы салыстырып, ұқсастықтары мен айырмашылықтарын анықтайды.

Құқықтың Ұқсастықтары Моральдың ерекшеліктері ерекшеліктері

Мұғалім алдын-ала дұрыс жауаптарын дайындайды. Оқушы өз жауаптарын дұрыс жауаптармен сәйкестігін тексереді. Сол арқылы өзін-өзі бағалау жүреді.

Оқушыллар Венн диграммасын толтырған кезде, мұғалім құқықтың функцияларына ерекше назар аудару керек. Оқушының дұрыс толтыруын қадағалау қажет. Балама жауаптарды да дайындауы қажет.

10.1.1.3 құқық жүйесі және оның негізгі элементтерін түсіндіру (құқық нормалары, сала, ішкі сала, құқықтық институт)

Құқық жүйесі

Б. Сабақ тақырыбымен таныстыру үшін сыныпқа

«құқық жүйесі» туралы бейнебаян көрсетіңіз.

Келесі сұрақтар негізінде сыныппен талқылау ұйымдастырыңыз:

Бейнебаян не туралы айтылған?
Бейнебаянның негізгі идеясы неде?
Қандай қорытынды жасауға болады?

М. Жаңа тақырыппен, оқу мақсатымен таныстыру.

Ж. Оқушылар интеллект карта негізінде құқық салаларының мәнін ашады.

Т. Топтар бір-біріне құқық салаларына қатысты проблемалық жағдаяттарды ойластырып, жасырулары қажет. Ол үшін құқық салаларын топтарға бөлу қажет: 1-топ: Еңбек құқығы

2-топ: Отбасы құқығы 3-топ: Мүліктік құқық

4-топ: Әкімшілік құқығы

Ф Топтардың бірін-бірі бағалауы жүргізіледі.

Мұғалім талқылауға барлық оқушылардың қатысын назарға алу керек. Оқушыларға әрқайсысының пікірі маңызды екенін айтуы қажет.

Құқық салаларын интеллект карта негізінде жүзеге асыру үшін оқушыларды алдын-ала А3

форматындағы қағаз, түрлі- түсті қарындаштармен қамтамасыз ету қажет.

Оқушыларды мысалдар келтірулерін сұраңыз.

Құқық салаларына қатысты проблемалық жағдаяттарды ойластыруға тапсырма берген кезде екі принципті негізге алуы қажет:

Тепе-теңдік приципі (көбіне еңбек және отбасы құқығында тараптардың теңдігінен көрінеді).
Билік және

https://www.youtube.com/watc h?v=cqS1wYDvJzo

Қазақстанның құқықтық жүйесі жетіле түспек.

Жұмағали А, Қыдырқожаева Н, Жайлин Ғ. Құқық негіздері. Оқулық. - Алматы:

«Мектеп».

Қазақстан Республикасы нормативтік құқықтық

актілерінің ақпараттық- құқықтық жүйесі. http://adilet.zan.kz

Қазақстан Республикасы Президентінің ресми сайты. http://www.akorda.kz/

Қазақстан Республикасы Конституциясы. Алматы ЖШС «Жеті Жарғы», 1993.

ҚР Конституциясына өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы 21 мамырдағы 2007 жылғы ҚР Заңы // Егемен Қазақстан.–2007.-

№132.

Ж. Сабақты қорытындылау мақсатында «ыстық орындық» стратегиясын қолдануға болуға.

бағынушылық принципі негізінде (Жолда жүру тәртібін бұзу әкімшілік заңмен реттеледі ).

10.1.1.4 мемлекетті құқық және құқықтық қатынастың негізгі

субъектісі ретінде анықтау

Мемлекет құқықтың ерекше субъектісі

М. Жаңа сабаққа шолу жасайды. Мұғалім мысал келтіреді: мемлекет қоғамдық қатынастарға өзінің органдары арқылы араласады, олар да бір жағдайларда билік субъектілері ретінде, келесі жағдайларда — азаматтық-құқықтық қатынастардың қатысушылары ретінде әрекет етеді. Сондықтан субъектінің құқықтық мәртебесін анықтаумен қатар, бұл органдардың қай кезде өз атынан, қай кезде — мемлекет атынан әрекет ететінін ажырата білу маңызды болады. Мәселен, Қаржы министрлігінің қазынашылығы мемлекет атынан мемлекеттік бюджетке есеп айырысу- кассалық қызмет көрсетуді жүзеге асырады, ал өзінің пайдалануына арналған жиһазды өз атынан — мемлекеттік мекеме құқығында сатып алады. Солай бола тұрса да, мемлекеттік заңды тұлғалар үшін міндетті нұсқамалар шығара отырып, қазынашылық өзінің билік жүргізу функцияларын жүзеге асырады және мемлекеттік орган ретінде әрекет етеді.

Ж. Венн диаграммасы арқылы оқушылар мемлекет пен жеке немесе заңды тұлғаның өкілеттіліктерін салыстырады.

Өзара бірін-бірі жұптық бағалауды ұйымдастырыңыз.

http://kiwi.kz/watch/1m1g6ugv 7rsj/

Ата заңымыздың құрылымы мен тарихы.

Жұмағали А, Қыдырқожаева Н, Жайлин Ғ. Құқық негіздері. Оқулық. - Алматы:

«Мектеп».

Қазақстан Республикасы нормативтік құқықтық

актілерінің ақпараттық- құқықтық жүйесі.

http://adilet.zan.kz

Қазақстан Республикасы Президентінің ресми сайты. http://www.akorda.kz/

Әбсаттаров Р., Құқықтық мемлекеттің негізгі принциптері қандай? / Р. Әбсаттаров//Ақиқат.- 2004.- N12.-30-36б.

А. Ибраева, Г. Әлібаева, Қ. Айтхожин. «Құқықтану».– Алматы: Мектеп, 2006 жыл .

Е. Қуандықов, Ш. Маликова, С. Есетова. «Құқықтану». –

Ж. Оқушыларға жағдаяттар ұсынылады. Мемлекеттік мекеме жеке кәсіпкермен келсім-шарт жасасқан болатын. Ол шарт бойынша белгілі компания мемлекетке әр жыл сайын құбырлар жеткізіп отыратын. Бірде осы кәсіпорында оқыс жағдай болып, көрсетілген мерзімде мемлекеттік мекемеге құбырлар жеткізе алмай қалған болатын. Сонда мемлекеттік мекеме шарт бойынша өз құқығын қорғау мақсатында, келтірілген шығынның орнын толтыруда сотқа жүгінді.

Мемлекеттік мекеме жеке кәсіпкермен қатынасқа қандай өкілеттілік тұрғысында түскенін түсіндіріңіз?

Ж. Белгілі бір жеке меншік мекеме жылдар бойы мемлекетке салық төлемей келді. Оны анықтаған мемлекеттің салық органдары жауапкершілікке тартты.

- Мемлекет осы жағдаятта қандай өкілеттілік тұрғыда түседі?

Б. Мұғалім сыныпты екі топқа бөліп, пікір-талас ұйымдастыруына болады. Пікір таластың резолюциясы: «Бұл үкімет: мемлекет мүліктік қатынастарға белсенді қатысуы керек».

Мұғалім мысал ретінде басқа да жағдаяттарды ұсына алады.

Оқушылардың жағдаяттармен жұмыс жасауында мұғалім бағыт- бағдар беруі қажет.

Пікір талас жасамастан бұрын оқушыларға дайындалуға уақыт беріңіз.

Алматы: Дәуір, 2007 жыл.

Жоламан Қ.Д. «Мемлекет және құқық теориясы». – Алматы: Нұр-пресс, 2007.

Сапаргалиев Ғ. Ибраева А. Мемлекет және құқық теориясы. Оқу құралы. - Алматы, 1997жылы.

Ағдарбеков Т., Әлайдар А., Алайдаров А. Құқық негіздері. Оқу құралы. – Алматы: Нұр-пресс, 2008.

Құқық негіздері Жоғарғы мектеп 10 сынып
Құқықтық мемлекет, азаматтық қоғам
Алдыңғы білім:
Мектеп бағдарламасы көлемінде 9 сынып «Құқық негіздері» пәні бойынша алған білімдері мен күнделікті өмірдегі әлеуметтік тәжірибелерін, сондай-ақ БАҚ көздерінен берілетін ақпараттарды қолданады. Сонымен қатар Қазақстандағы қазіргі кездегі құқықтық және саяси-әлеуметтік оқиғалардан хабардар.
Контекст
Бұл бөлімде оқушылар азаматтық қоғам түсінігі және оның негізгі элементтері мен институттарын анықтайды. Құқықтық мемлекет қағидаттарын талдайды.
Осы бөлімдегі «Құқық негіздері» пәнінің тілдік мақсаттары
Төменде оқушыларға қажетті ғылыми тіл қамтылған тілдік мақсат үлгісі берілген.
Пәндік мақсат	Тілдік мақсат	Пәнге қатысты лексика мен терминология	Диалогқа/жазылымға қажетті тіркестер
құқықтық мемлекеттің принциптерін айқындау; әлемдік тәжірибедегі құқықтық мемлекеттің мәні мен функционалдық маңызы туралы білімін көрсету; 10.1.2.3 конституциялық принциптер негізінде азаматтық қоғамның элементтері мен институттарын ажырату; азаматтық қоғамның мәні мен функционалдық	Оқушылар: бейнебаян бойынша болжам жасайды және комментарий жазады (айтылым, тыңдалым дағдылары) «Қазақстан әлемде өзін құқықтық мемлекет ретінде жариялайды» атты тақырыпқа эссе жазады (жазылым дағдысы).	құқық азамат адам азаматтық конституциялық құқықтар мен бостандықтар жеке адамның конституциялық міндеттері зайырлы, әлеуметтік, құқықтық мемлекет	Құқықтық мемлекет / азаматтық қоғам дегеніміз... Құқықтық мемлекет қамтамасыз етеді... Адам мен азаматтың құқықтарына/бостандықтарына/міндеттеріне жататыны: ... Адам және азаматтың негізгі құқықтары келесі баптарға сүйенеді... Адам мен азаматтар міндетті: ... Қазақстан әлемде өзін құқықтық мемлекет ретінде жариялайды, себебі ....

маңызы туралы білімін көрсету.
Тілдік мақсаттың өзге үлгілерін құру және ғылыми тілді оқыту үшін қосымша көмек ретінде жоғарыда келтірілген «Тілдік мақсаттар туралы» бөлімін басшылыққа алыңыз.
Қысқаша шолу
Осы бөлімде азаматтың жеке құқықтары мен бостандықтары, міндеттері, сонымен қатар құқықтық мемлекет пен азаматтық қоғамның негізгі белгілері мен қызметтері қарастырылады. Бұл бөлімнің басты сұрақтары: Құқықтық мемлекет / азаматтық қоғам дегеніміз не? Құқықтық мемлекеттің / азаматтық қоғамның негізгі белгілері қандай? Азаматтық қоғамның функциялары қалай жіктелмек?
Оқу мақсаттары	Ұсынылатын оқыту іс-әрекеттері	Мұғалімге арналған ескертпелер	Оқыту ресурстары
құқықтық мемлекеттің қағидаларын айқындау әлемдік тәжірибедегі құқықтық мемлекеттің мәні мен функционалдық маңызы туралы білімін көрсету	Құқықтық мемлекет түсінігі және оның принциптері Б. Құқықтық мемлекеттің негізгі белгілерін айқындауға бағытталған тірек-сызба жасайды. М. Жаңа тақырыпқа шолу жасау	Тірек-сызбаны тақтаға жасату қажет Мұғалім тақырыпқа шолу жасау барысында құқықтық мемлекеттің қағидаларын тоқталып өтуі қажет: құқықтық мемлекеттің кағидасына мыналар да жатады: - билікті заңсыз пайдалануд ы болдырмау мақсатында оны заң шығарушылық, атқарушылық және сот тармақтарына бөлу; -заңның үстемдігі, яғни, биліктің жоғары	ҚР Констиутциясы Қазақстан Республикасы нормативтік құқықтық актілерінің ақпараттық- құқықтық жүйесі http://adilet.zan.kz Әбсаттаров Р., Құқықтық мемлекеттің негізгі принциптері қандай? / Р. Әбсаттаров//Ақиқат.- 2004.- N12.-30-36б. А. Ибраева, Г. Әлібаева, Қ. Айтхожин. «Құқықтану».– Алматы: Мектеп, 2006 жыл . Е. Қуандықов, Ш. Маликова, С. Есетова. «Құқықтану». –

Құқықтық мемлекет
Қамтамасыз етеді	Негізделеді
1	1
2	2
3	3
4	4
5	5
6	6

	органымен барлық конституциялық тәртіптерді сақтай отырып қабылда нған заң атқарушылық билік актілерімен жоққа шығарылуы, өзгертілуі және тоқтатылуы мүмкін емес; -мемлекет пен тұлғаның өзара жауапкершілігі; -қоғамдағы құқықтық сана мен құқықтық мәдениеттің жоғары деңгейі; -азаматтық қоғамның болуы және тарапынан құқық субъектілерінің заңдарды орындауына бақылау жүргізілуі.	Алматы: Дәуір, 2007 жыл. Жоламан Қ.Д. «Мемлекет және құқық теориясы». – Алматы: Нұр-пресс, 2007. Сапаргалиев Ғ. Ибраева А. Мемлекет және құқық теориясы. Оқу құралы. - Алматы, 1997жылы. Е. Қуандықов, Ш. Маликова, С. Есетова. «Құқықтану». – Алматы: Дәуір, 2007 жыл.
Ж. Төмендегі кестені толтырыңыз:
	Кестені толтыруда оқушыларға бағыт-бағдар береді	Жоламан Қ.Д. «Мемлекет және құқық теориясы». – Алматы: Нұр-пресс, 2007.
Т. Қазақстанды және өзге мемлекеттердің құқықтық мемлекет ретіндегі белгілерін интеллект карта арқылы	Интеллект карта жасауға мұғалім алдын-ала	Сапаргалиев Ғ. Ибраева А. Мемлекет және құқық теориясы. Оқу құралы. - Алматы, 1997жылы.

көрсетуге ұсынуға болады. Бұл жұмысты топтық жұмыс арқылы көрсету қажет:

топ Қазақстан
топ Европа мемлекеттерінің бірі
топ Латын Америкасы мемлекеттерінің бірі 4-топ Азия мемлекеттерінің бірі

5-топ Африка мемлекеттерінің бірі

Ж. «Қазақстан әлемде өзін құқықтық мемлекет ретінде жариялайды» атты тақырыпта шағын эссе жазады.

ақпаратпен қамтамасыз ету. Оқушыларды сұрақтарға жауап бергенде,

мысалдарды келтіруін сұраңыз

Эссенің критерийлерін мұғалім өзі ұсынады және сол бойынша тексереді.

10.1.2.3

конституциялық қағидаттар негізінде азаматтық қоғамның элементтері мен институттарын ажырату

10.1.2.4 азаматтық қоғамның мәні мен функционалдық маңызы туралы білімін көрсету

Азаматтық қоғам түсінігі, оның негізгі элементтері мен институттары

Б. «Азаматтық қоғамның дамуы» туралы бейнеролик көрсетіп, оның аясында талқылау ұйымдастыру. Бейнеролик бойынша сұрақтар:

- Бейнеролик не туралы?

- Белсенді қоғам дегенді қалай түсінесіздер?

- Не себепті азаматтық қоғамның дамуынан біздер мүдделі болуымыз қажет?

Б. «Азаматтық қоғам» терминіне ассоциациялар жасаңыз.

Ж. Мұғалім жұптарға азаматтық қоғамның элементтерін (белгілерін) және азаматтық қоғамның

Ф. Жоғарыдағы тапсырмалар формативті бағалау бола алады.

Мұғалім оқушылардың тақырып аясынан ауытқымауын қадағалап, керек кезде көмек қолын созады.

Сыныптық талқылауға салып, «азаматтық қоғам» терминіне қатысты ассосацияларды тақтаға сызып көрсету.

Мұғалім оқушыларға

азаматтық қоғамның

«Азаматтық қоғамның дамуы» https://www.youtube.com/watc h?v=Q1CGXh4lcRY

ҚР Констиутциясы Қазақстан Республикасы нормативтік құқықтық

актілерінің ақпараттық- құқықтық жүйесі http://adilet.zan.kz

Әбсаттаров Р., Құқықтық мемлекеттің негізгі принциптері қандай? / Р. Әбсаттаров//Ақиқат.- 2004.- N12.-30-36б.

А. Ибраева, Г. Әлібаева, Қ. Айтхожин. «Құқықтану».–

институттары көрсетілген мәтінді береді. Олар ол мәтіннен азаматтық қоғамның элементтерімен институттарын ажыратулары қажет.

Ф. Мұғалім азаматтық қоғамның элементтері мен институттарын тақтада көрсетіп, жұптар бір-бірін бағалауды жүзеге асырады.

Ж. Азаматтық қоғамның қызметтерімен сипаттамаларын сәйкестендіріңіз.

элементтерімен институттарының тізбегін көрсетіп, жұптардың бағалауын ұйымдастыру.

Мұғалім кестедегі

азаматтық қоғамның

қызмет түрлерімен сипаттамаларының орындарын алмастырып, оқушыларға ұсынады. Егер оқушылар сәйкестендіру барысында қателіктер жіберіп жатса, кері байланыс беріледі.

Алматы: Мектеп, 2006 жыл .

Е. Қуандықов, Ш. Маликова, С. Есетова. «Құқықтану». – Алматы: Дәуір, 2007 жыл.

Жоламан Қ.Д. «Мемлекет және құқық теориясы». – Алматы: Нұр-пресс, 2007.

Сапаргалиев Ғ. Ибраева А. Мемлекет және құқық теориясы. Оқу құралы. - Алматы, 1997жылы.

Е. Қуандықов, Ш. Маликова, С. Есетова. «Құқықтану». – Алматы: Дәуір, 2007 жыл.

Жоламан Қ.Д. «Мемлекет және құқық теориясы». – Алматы: Нұр-пресс, 2007.

Сапаргалиев Ғ. Ибраева А. Мемлекет және құқық теориясы. Оқу құралы. - Алматы, 1997жылы.

Б. Оқушыларға азаматтық қоғамның маңызын ашуға бағытталған эссе жазады. Тақырыбы: «Қазақстанда азаматтық қоғамның дамуы».

Мұғалім оқушыларға нақты критерийлерді береді.

Ибраева А. Заң терминдерінің қазақша- орысша түсіндірме сөздігі. Алматы, 1996

Құқық негіздері Жоғарғы мектеп 10 сынып
Адам құқықтары түсінігі
Алдыңғы білім:
Мектеп бағдарламасы көлемінде 9 - сынып «Құқық негіздері» пәні бойынша алған білімдері мен күнделікті өмірдегі әлеуметтік тәжірибелерін, сондай-ақ БАҚ көздерінен берілетін ақпараттарды қолданады. Сонымен қатар Қазақстандағы қазіргі кездегі құқықтық және саяси-әлеуметтік оқиғалардан хабардар.
Контекст
Берілген бөлім адамның құқығы мен бостандығы, азаматтық құқықтық ұғымдары мағынасын аша отырып, адам құқықтары саласындағы халықаралық құжаттар туралы түсінік қалыптастырады.
Осы бөлімдегі «Құқық негіздері» пәнінің тілдік мақсаттары Төменде оқушыларға қажетті ғылыми тіл қамтылған тілдік мақсат үлгісі берілген.
Пәндік мақсат	Тілдік мақсат	Пәнге қатысты лексика мен терминология	Диалогқа/жазылымға қажетті тіркестер
тұлғаның құқықтық мүмкіндіктері түсінігін көрсете отырып, адамның құқығы мен бостандығы ұғымдарын түсіндіру адам және азаматтың құқықтары мен бостандықтарын жіктеу (саяси, азаматтық, әлеуметтік, экономикалық және мәдени) адам құқықтары саласындағы халықаралық құжаттардың	Оқушылар: бейнеролик арқылы талқылау жүргізеді (тыңдалым және айтылым дағдылары). зерттеу жұмысын орындайды (жазылым дағдысы)	азаматтық құқық құқық қабілеттілік әрекет қабілеттілік адам құқығы жеке тұлғаның құқықтық мәртебесі конституциялық құқық саяси/ экономикалық, мәдени құқық	Адам құқығы/ бостандығы, ол ... Адам құқықтары сақталады: ... ҚР Конститутциясының негізінде адам құқықтарының саяси, әлеуметтік, экономикалық, мәдени бағыттары маңызды, себебі ... Қазақстанда адам құқықтары сақталады, өйткені ... Адам құқықтары саласындағы халықаралық құжаттардың маңыздылығы ...

маңыздылығын бағалау (Адам құқықтарының жалпыға бірдей декларациясы, Азаматтық және саяси құқықтар туралы халықаралық пакт, Экономикалық, әлеуметтік және мәдени құқықтар туралы халықаралық

пакт)

Қысқаша шолу

Осы бөлімде адам құқығы ұғымы мен оның негізгі түрлері және адам құқықтары саласындағы халықаралық құжаттардың маңыздылығы қарастырылады.

Бұл бөлімнің басты сұрақтары:

Адам құқығы дегеніміз не?

Адам құқығының қандай түрлері болмақ?

Адам құқықтары саласындағы халықаралық құжаттардың маңыздылығын қалай бағалауға болады?

Оқыту мақсаттары

Ұсынылатын оқыту іс-әрекеттері

Мұғалімге ескертпелер

Оқыту ресурстары

10.1.3.1 тұлғаның құқықтық мүмкіндіктері түсінігін көрсете отырып, адамның құқығы мен бостандығы ұғымдарын түсіндіру

Адам құқығы түсінігі және оның негізгі түрлері

М. Адам құқықтарының бұзылу жайлы суреттер топтамасын ұсынып, тақырыпқа шығу.

Б. Оқушылар «адам құқығы» ұғымының мағынасын «нысана» стратегиясы арқылы ашу.

Қазақстан Республикасының Конституциясы. http://adilet.zan.kz сайтында

«іздеу» функциясына негізгі түсінікті еңгізу арқылы қажетті тараулар мен баптарды оңай табуға болады.

адам және азаматтың құқықтары мен бостандықтарын жіктеу (саяси, азаматтық, әлеуметтік, экономикалық және мәдени)
адам құқықтары саласындағы халықаралық құжаттардың маңыздылығын бағалау (Адам құқықтарының жалпыға бірдей декларациясы, Азаматтық және саяси құқықтар туралы халықаралық пакт, Экономикалық, әлеуметтік және мәдени құқықтар туралы халықаралық пакт)

Б. «Адам құқығы» туралы бейнеролик көрсетіп, оның аясында талқылау ұйымдастыру. Бейнеролик бойынша сұрақтар:

- Адам құқықтарының өзге елдерде сақталуының ерекшеліктері қандай?

- Біздің қоғамда қалыптасқан адамдардың өзара құрметінің көріністері қандай?

Ж. Мұғалім оқушыларға ҚР Конституциясының ІІ бөлімін ұсынады. Адам құқықтарын саяси, әлеуметтік, экономикалық және мәдени бағыттар бойынша ҚР Конститутциясының баптарын жіктейді.

Ж Адам құқығына қатысты ҚР Конституциясының баптарымен жұмыс. Мұғалім әр оқушыға адам құқықтарының бағыттарына қатысты ҚР Конституциясының бір бабын ұсынады. Аналитикалық талдау жасайды:

Баптың негізгі идеясы;
Бапта көрсетілген құқықты іске асыру мүмкіндігі: жеңіл/қиын;
Қандай қорытындылар жасар едің?

Б. Мұғалім сыныпқа «декларация» ұғымымен

Мұғалім оқушыларға талқылау барысында көмек көрсетіп отыруы қажет

Ф. Оқушылар бірін-бірі бағалайды

Оқушыларды қажетті ақпарат көздерімен қамтамасыз ету

Е.Шаймерденов. Қазақстан Республикасының Мемлекеттiкк рәмiздерi. – Алматы: Жетi жарғы, 2001.

Әбсаттаров Р., Құқықтық мемлекеттің негізгі принциптері қандай? / Р. Әбсаттаров//Ақиқат.- 2004.- N12.-30-36б.

А. Ибраева, Г. Әлібаева, Қ. Айтхожин. «Құқықтану».– Алматы: Мектеп, 2006 жыл .

Е. Қуандықов, Ш. Маликова, С. Есетова. «Құқықтану». – Алматы: Дәуір, 2007 жыл.

Жоламан Қ.Д. «Мемлекет және құқық теориясы». – Алматы: Нұр-пресс, 2007.

Сапаргалиев Ғ. Ибраева А. Мемлекет және құқық теориясы. Оқу құралы. - Алматы, 1997жылы.

Ағдарбеков Т., Әлайдар А., Алайдаров А. Құқық негіздері. Оқу құралы. – Алматы: Нұр-пресс, 2008.

«пакт» ұғымдарының айырмашылығын түсіндіреді.

Т. Сыныпты үш топқа бөліп, төмендегі тақырыптардың негізінде интеллект карта жасауға тапсырма беру:

Адам құқықтарының жалпыға бірдей декларациясы
Азаматтық және саяси құқықтар туралы халықаралық пакт
Экономикалық, әлеуметтік және мәдени

құқықтар туралы халықаралық пакт

Ж/Д төмендегі кестені толтыру.

Интеллект карта көрінісі мысал ретінде

Мұғалім алдын ала балама жауаптарды дайындауы тиіс.

http://adilet.zan.kz/kaz/docs/Z0 50000087_ Экономикалық, әлеуметтік және мәдени құқықтар туралы халықаралық пакті

http://adilet.zan.kz/kaz/docs/O 4800000001 Адам

құқықтарының жалпыға бірдей декларациясы

Ибраева А. Заң терминдерінің қазақша- орысша және орысша- қазақша түсіндірме сөздігі. Алматы, 1996

Конститутциясы

Мұғалім эссенің критерийлерін ұсынады.

Ж. «Қазіргі әлемдегі адам құқықтарының қорғалуы» эссе жазу.

Құқық негіздері Жоғарғы мектеп 10 сынып
Сот төрелігінің принциптері. Құқық қорғау органдары
Алдыңғы білім:
Мектеп бағдарламасы көлемінде 9 - сынып «Құқық негіздері» пәні бойынша алған білімдері мен күнделікті өмірдегі әлеуметтік тәжірибелерін, сондай-ақ БАҚ көздерінен берілетін ақпараттарды қолданады. Сонымен қатар Қазақстандағы қазіргі кездегі құқықтық және саяси-әлеуметтік оқиғалардан хабардар.
Контекст
Бұл бөлімде сот төрелігі және құқық қорғау органдары, сот төрелігі қағидаттары мен құқық қорғау органдары функциялары мен құқықтық мәртебесі туралы түсінік қалыптастырады.
Осы бөлімдегі «Құқық негіздері» пәнінің тілдік мақсаттары
Төменде ғылыми/академиялық тілді дамытуға арналған тілдік мақсаттардың үлгісі ұсынылған
Пәндік оқу мақсаттары	Тілдік оқу мақсаттары	Пәннің сөздік қоры / Пәннің лексикасы мен терминологиясы	Диалогқа және жазылымға қажетті сөйлем құрамалары
Сот төрелігінің принциптерін нақты мысалдар келтіре отырып түсіндіру ҚР құқық қорғау органдарының функциялары мен құқықтық мәртебесін анықтау	Оқушылар: «РАФТ» стратегиясы арқылы сот төрелігін рөлдік ойын арқылы көрсетеді(айтылым, тыңдалым дағдылары) «құқық қорғау органдарының мақсаты – сіздің тыныштығыңыз» атты тақырыпта эссе (жазылым дағдысы)	сот сот төрелігі сот төрелігі қағидаттары құқық қорғау органы	Сот төрелігі / құқық қорғау органдары дегеніміз ... ҚР конститутциясының 77 бабына сәйкес ... бар, өйткені... Сот төрелігіне мынадай мысалдар келтіремін ... Сот төрелігі маңызды, өйткені... Құқық қорғау органдары ... реттейді
Академиялық тілді оқыту бойынша қосымша нұсқау алғыңыз келсе немесе тілдік мақсаттар құрастырғыңыз келсе, жоғарыда берілген «Тілдік мақсаттар» бөлімін басшылыққа алыңыз
Қысқаша шолу

Осы бөлімде сот төрелігі мен құқық қорғау органдарының функциялары мен құқықтық мәртебесі қарастырылып, сот пен құқық қорғау органдарының қоғамдағы рөлі ашылады. Бөлімнің басты сұрақтары: Сот төрелігі / құқық қорғау органдары дегеніміз? Құқық қорғау органдарының функциялары қандай? Сот төрелігінің қағидаттары қалайша көрініс табады? Құқық қорғау органдарының мәртебесінің мәні неде?
Оқу мақсаттары	Ұсынылатын оқыту әрекеттері			Мұғалім ескертпелері	Оқу ресурстары
10.1.4.1 сот төрелігінің принциптерін нақты мысалдар келтіре отырып түсіндіру	Сот төрелігінің принциптері М. Мұғалім тақырыпқа шағын шолу жасайды. Д. Оқушылар ҚР Конституциясының VIII бөлімнің 77 бабының негізінде төмендегі сот төрелігінің қағидаттарына нақты мысалдар келтіреді:			Суреттер топтамасы арқылы мұғалім жаңа тақырыпқа шолу жасайды. Мұғалім керек кезде оқушыларға қолдау көрсету қажет	ҚР Констиутциясы Қазақстан Республикасы нормативтік құқықтық актілерінің ақпараттық-құқықтық жүйесі http://adilet.zan.kz Ибраева А. Заң терминдерінің қазақша- орысша және орысшаша-қазақша түсіндірме сөздігі. Алматы, 1996 Әбсаттаров Р., Құқықтық мемлекеттің негізгі принциптері қандай? / Р. Әбсаттаров//Ақиқат.- 2004.- N12.-30-36б. А. Ибраева, Г. Әлібаева, Қ. Айтхожин. «Құқықтану».– Алматы: Мектеп, 2006 жыл .
		Сот төрелігінің қағидаттары	Мысалдар
		заңдылық
		сот төрелігін тек сот ғана жүзеге асыруы
		судьяларды сайлау мен тағайындау
		судьялардың тәуелсіздігі
		судьяларға ешкімнің тиіспеуі
		сот істерін кәсіби негізде қарау
		барлығының заң мен сот алдындағы теңдігі
		тараптардың теңдігі

10.1.4.2 ҚР құқық қорғау органдарының функциялары мен құқықтық мәртебесін анықтау

Қазақстан Республикасының құқық қорғау органдары

Б. Оқушылар ҚР құқық органдарын айқындауға бағытталған тірек-сызба жасайды.

Б. «ҚР құқық қорғау органдары» туралы бейнеролик көрсету. Оқушылар төмендегі сұрақтарға жауап береді.

Бейнероликте қандай құқық қорғау органы көрсетілді?
ҚР құқық қорғау органдары қандай мақсатта құрылды?

Т. Оқушылар құқық қорғау органдары туралы ақпаратпен (мәтін) танысып, инфографика әдісі арқылы топтар бір-біріне таныстырылым жасайды.

Д. Оқушы ҚР құқық қорғау органдарына SWOT талдауын жасауға ұсыныңыз.

Тақырыптарға сәйкес құқықтық материалдар қамтамасыз етілуі тиіс.

Оқушылар өздерінің жұмыстарын түрлі формада көрсете алады: инфографика, интеллект карта ретінде, презентация, хабарлама.

Оқушылар SWOT талдау жасағанда мұғалім оларға қолдау көрсетеді.

Қазақстан Республикасының құқық қорғау органдары https://www.youtube.com/watch?v

=S4YNVdUm-Ak

Суреттер https://www.google.ru/search?q

А. Маханбетова, Б. Жұбанышев. Құқық негіздері. 10 сынып. Әдістемелік нұсқау.

Қазақстан Республикасы нормативтік құқықтық актілерінің ақпараттық-құқықтық жүйесі

http://adilet.zan.kz

Қазақстан Республикасы Президентінің ресми сайты http://www.akorda.kz/

Сайт законов РК http://www.zakon.kz/4603298-v- kazakhstane-zafiksirovano-3-288- 055.html

Қазақстан Республикасы Президентінің ресми сайты. http://www.akorda.kz/

Қазақстан Республикасы Конституциясы. Алматы ЖШС

«Жеті Жарғы», 1993.

Ж. «Құқық қорғау органдарының мақсаты – сіздің тыныштығыңыз» атты тақырыпта эссе жазуды ұсынуға болады.

Мұғалім эссені өзі жасаған критерийлерге сәйкес

тексереді. Немесе оқушылардың өздеріне бірін-бірінің эсселерін тексертуге болады.

Құқық негіздері Жоғарғы мектеп 10 сынып 2 тоқсан
Қазақстан Республикасының конституциялық құқық жүйесі
Алдыңғы білім:
Мектеп бағдарламасы көлемінде 9 - сынып «Құқық негіздері» пәні бойынша алған білімдері мен күнделікті өмірдегі әлеуметтік тәжірибелерін, сондай-ақ БАҚ көздерінен берілетін ақпараттарды қолданады. Сонымен қатар Қазақстандағы қазіргі кездегі құқықтық және саяси-әлеуметтік оқиғалардан хабардар.
Контекст
Бұл бөлім конституциялық құқық институтуттары туралы түсінік береді және конституциялық құқықтың қайнар көздерін анықтайды.
Осы бөлімдегі «Құқық негіздері» пәнінің тілдік мақсаттары
Төменде оқушыларға қажетті ғылыми тіл қамтылған тілдік мақсат үлгісі берілген.
Пәндік мақсат	Тілдік мақсат	Пәнге қатысты лексика мен терминология	Диалогқа/жазылымға қажетті тіркестер
10.2.1.1 Конституциялық құқық институттарын құқықтық норма жүйесі ретінде түсіндіру 10.2.1.2 Конституциялық құқықтың қайнар көздерін анықтау және олардың міндеттерін түсіндіру (Конституция, Конституциялық заңдар, Конституциялық Кеңестің актілері және т. б.).	Оқушылар: топтар өз жұмыстарын графикалық сызба негізінде жасап, қорғайды (айтылым дағдысы).	Конституция Конституциялық заңдар Конституциялық Кеңестің актілері Мемлекеттік басқару жүйесі Президент Парламент Үкімет Сот және судья мәртебесі	Конституция... Мен... деп ойлаймын ....органдардың құқықтық мәртебесі... ....органдарының билік әлеуетін кеңейту қажет, себебі...
Тілдік мақсаттың өзге үлгілерін құру және ғылыми тілді оқыту үшін қосымша көмек ретінде жоғарыда келтірілген «Тілдік мақсаттар туралы» бөлімін басшылыққа алыңыз.
Қысқаша шолу
Осы тақырыпты игеру барысында оқушылар конституциялық құқықтың атқаратын қызметін талдайды. Жаңа пәндік ұғымдар мен

дағдыларды игереді.

Бұл бөлімнің басты сұрақтары:

Конституциялық құқық жүйесі дегеніміз не?
Конституциялық құқық институттары.

Оқу мақсаттары

Ұсынылатын оқыту іс-әрекеттері

Мұғалімге арналған ескертпелер

Оқыту ресурстары

10.2.1.1

Конституциялық құқық институттарын құқықтық норма

жүйесі ретінде түсіндіру

10.2.1.2

Конституциялық құқықтың қайнар

көздерін анықтау

және олардың міндеттерін түсіндіру (Конституция, Конституциялық заңдар, Конституциялық Кеңестің актілері және т. б.)

Қазақстан Республикасы конституциялық құқығының институттары

Б. Сабақ тақырыбына бағыттау үшін оқушыларға келесі сұрақтар негізінде сыныппен талқылау ұйымдастырыңыз:

-Конституция дегеніміз не?

-Неліктен ҚР Конституциясы қабылданды?

-ҚР Конституциясы қандай бөлімдерден тұрады?

-Конституцияның осындай құрылымынан қандай ой-түйін шығаруға болады?

М. Мұғалім оқушыларға ҚР Конституциясының бөлімдерінде анықталған негізгі конституциялық құқық институттары жайлы түсінік береді.

Т. Топтарға Қазақстан Республикасы Конституциясында анықталған негізгі конституциялық құқық институттары туралы мәтіндер таратылады:

топ: Конституциялық құрылыс негіздері
топ: Адам мен азаматтың құқықтық мәртебесі негіздері
топ: Мемлекеттік билік жүйесі
топ: Жергілікті басқару жүйесі

Топтар өз жұмыстарын графикалық сызба негізінде

Мұғалім талқылау сұрақтарының балама жауаптарын алдын-ала дайындайды. Сол жауаптар арқылы оқушылар өзін-өзі бағалайды.

Конституциялық – құқықтық институттар дегеніміз қоғамдық қатынастың бір жақты және өзара байланысын реттейтін және біршама өзіндік топтар құрайтын конституциялық құқық нормаларының жиынтығы.

Мысалы, азаматтық

ҚР Конституциясы

Қазақстан Республикасы нормативтік құқықтық актілерінің ақпараттық- құқықтық жүйесі http://adilet.zan.kz

Қазақстан Республикасы Президентінің ресми сайты http://www.akorda.kz/

Ағдарбеков Т. Мемлекет және құқық теорияся. – Алматы, 2003.

Е. Қуандықов, Ш. Маликова, С. Есетова.

«Құқықтану». – Алматы: Дәуір, 2007 жыл.

Жоламан Қ.Д. «Мемлекет және құқық теориясы». – Алматы: Нұр-пресс, 2007.

Сапаргалиев Ғ. Ибраева А.

жасап, қорғайды.

Т. Топтарға Президент, Парламент, Үкімет, Сот және судья мәртебесі Конституцияда және Конституциялық заңдарда қалай нақтыланғанын анықтау тапсырмасы беріледі.

Оқушылар топта талқылғаннан кейін, топ мүшелері басқа топтарға бір делегаттан аттандырып, жаңа топтар құрылады. Олар өзара өз ақпараттарымен алмасады.

Б. Бүкіл сыныптық пікірталас ұйымдастырыңыз. Жергілікті басқару органдарының билік әлеуетін кеңейту қажет: иә - жоқ

институты, президенттік институты, сайлау құқығының институты және тағы басқалар. Құқықтық нормалардың институты реттелетін сфераның барлық жақтарын қамтиды. Оларда өздеріне тән тџсініктер, терминдер, жағдайлар болады. Мысалы, азаматтық институтының мазмұны «азамат»,

«азаматтық», «азаматтықтан шығу»,

«азаматтардың құқығы, еркіндігі мен міндеттері» сияқты тусініктерде көрсетіледі. Құқықтық институттың құрамына кіретін нормалар ортақ құқықтық принциптермен және идеялармен біріктіріледі. Яғни, азаматтық институты азаматтардың бірлігі мен теңдігі принципіне негізделінеді.

Жаңа топтарда барлық «ескі топтардың» мүшелері болу керек.

Пікірталастың уақыты қатаң бақылауда болуы тиіс: спикерлерді мұқият таңдаңыз, екі жаққа тең 2 минуттан және сұрақтарға жауап беру үшін 5 минуттан уақыт беріңіз.

Оқушылар өздерінің жауаптарын дәйектер келтіру арқылы түсіндіреді

Мемлекет және құқық теориясы. Оқу құралы. - Алматы, 1997жылы.

Ағдарбеков Т., Әлайдар А., Алайдаров А. Құқық негіздері. Оқу құралы. – Алматы: Нұр-пресс, 2008.

Құқық негіздері Жоғарғы мектеп 10 сынып

Әкімшілік құқық жүйесі

Алдыңғы білім:
Мектеп бағдарламасы көлемінде 9 сынып «Құқық негіздері» пәні бойынша алған білімдері мен күнделікті өмірдегі әлеуметтік тәжірибелерін, сондай-ақ БАҚ көздерінен берілетін ақпараттарды қолданады. Сонымен қатар Қазақстандағы қазіргі кездегі құқықтық және саяси-әлеуметтік оқиғалардан хабардар.
Контекст Бұл бөлім әкімшілік құқық жүйесі туралы түсінік береді және мемлекеттік басқарудың құқықтық реттелуін анықтайды.
Бұл бөлім конституциялық құқық институтуттары туралы түсінік береді және конституциялық құқықтың қайнар көздерін анықтайды.
Осы бөлімдегі «Құқық негіздері» пәнінің тілдік мақсаттары
Төменде оқушыларға қажетті ғылыми тіл қамтылған тілдік мақсат үлгісі берілген.
Пәндік мақсат	Тілдік мақсат	Пәнге қатысты лексика мен терминология			Диалогқа/жазылымға тіркестер		қажетті
10.2.2.1 мемлекеттік басқарудың құқықтық реттелу ерекшеліктерін графикалық сызба құру арқылы түсіндіру	Оқушылар: талқылау соңында оқушылар мемлекеттік басқару органдарының маңызы қандай? сұрағы аясында қорытынды жасайды (айтылым дағдылары) «Мемлекеттік органдар» мәтінін талқылайды (оқылым дағдылары)	Мемлекеттік басқару органдары Билік тармақтары Билік бөлінісі Теңдік пен теңгермешілік қағидаты			Мен... деп ойлаймын ....қағидаттары сақталуы себебі... ....органдарының билік кеңейту қажет, себебі... ...маңызды, сондықтан....		тиісті, әлеуетін
Тілдік мақсаттың өзге үлгілерін құру және ғылыми тілді оқыту үшін қосымша көмек ретінде жоғарыда келтірілген «Тілдік мақсаттар туралы» бөлімін басшылыққа алыңыз.
Қысқаша шолу
Осы тақырыпты игеру барысында оқушылар құқықтың атқаратын қызметін талдайды. Жаңа пәндік ұғымдар мен дағдыларды игереді. Бұл бөлімнің басты сұрақтары: Мемлекеттік басқарудың реттелуі деген не? Қазақстан Республикасының басқару жүйесінің ерекшеліктері қандай?
Оқу мақсаттары	Ұсынылатын оқыту іс-әрекеттері		Мұғалімге ескертпелер	арналған		Оқыту ресурстары

10.2.2.1 мемлекеттік басқарудың құқықтық реттелу ерекшеліктерін графикалық сызба құру арқылы түсіндіру

Қазақстан Республикасындағы мемлекеттік басқарудың құқықтық реттелуі

Б. Білімдерін тексеру және еске түсіру мақсатында оқушылармен жалпы сыныптық талқылау жүргізіледі.

Мемлекеттік басқару органдары
Билік тармақтары
Билік бөлінісі
Теңдік пен теңгермешілік қағидаты Талқылау соңында оқушылар «мемлекеттік басқару органдарының маңызы қандай»? сұрағы аясында қорытынды жасайы.

М. Қазақстан Республикасының басқару жүйесінің ерекшеліктері тақырыбында мұғалім презентациялық таныстырылым жасайды.

Мысалы: Прокуратура, Ұлттық қауіпсіздік комитеті (ҰҚК), Конституциялық Кеңес қай билік тармағына жатады? Тікелей кімге бағынады?

Т. Мемлекеттік органдар тақырыбында мәтін беріледі. Топтар талқылау барысында мемлекеттік органдарды:

Билік тармақтарына бөлінуі бойынша;
Өкілеттік мерзімі бойынша (тұрақты, уақытша);
Құзыретті жүзеге асыру тәртібі бойынша (алқалық, жалғыз ілікті);
Құзыреттің сипаты бойынша (жалпы

құзыретке ие органдар, арнайы құзыретке ие органдарға жіктейді).

Өз жұмыстарын постерде жариялайды. Постерлер

тақтаға ілінеді. Әр оқушы постерлерді қарастырып

Бұл сабақ барысында мұғалім мемлекеттік басқарудың құқықтық реттелуі қалай іске асырылады және оның маңызы қандай? деген сұраққа жауап беруді ұйымдастыруы керек.

ҚР Конституциясы

Қазақстан Республикасы нормативтік құқықтық актілерінің ақпараттық- құқықтық жүйесі http://adilet.zan.kz

Қазақстан Республикасы Президентінің ресми сайты http://www.akorda.kz/

Ағдарбеков Т. Мемлекет және құқық теориясы. – Алматы, 2003.

Е. Қуандықов, Ш. Маликова, С. Есетова.

«Құқықтану». – Алматы: Дәуір, 2007 жыл.

Жоламан Қ.Д. «Мемлекет және құқық теориясы». – Алматы: Нұр-пресс, 2007.

Сапаргалиев Ғ. Ибраева А. Мемлекет және құқық теориясы. Оқу құралы. - Алматы, 1997жылы.

Ағдарбеков Т., Әлайдар А., Алайдаров А. Құқық негіздері. Оқу құралы. –

өздері ең толық және дұрыс деп есептеген постерді

«+» белгісімен бағалайды. Постерді құрастырған үшін ең жоғары баға алған топ жалпы сынып алдында өз жұмыстарын қорғайды, сұрақтарға жауап береді.

Алматы: Нұр-пресс, 2008.

Құқық негіздері Жоғарғы мектеп 10 сынып

Экологиялық құқық негіздері
Алдыңғы білім:
Мектеп бағдарламасы көлемінде 9 - сынып «Құқық негіздері» пәні бойынша алған білімдері мен күнделікті өмірдегі әлеуметтік тәжірибелерін, сондай-ақ БАҚ көздерінен берілетін ақпараттарды қолданады. Сонымен қатар Қазақстандағы қазіргі кездегі құқықтық және саяси-әлеуметтік оқиғалардан хабардар.
Контекст
Бұл бөлім экологиялық құқық туралы түсінік береді және құқықтық реттелу жолдарын анықтайды.
Осы бөлімдегі «Құқық негіздері» пәнінің тілдік мақсаттары
Төменде оқушыларға қажетті ғылыми тіл қамтылған тілдік мақсат үлгісі берілген.
Пәндік мақсат		Тілдік мақсат	Пәнге қатысты лексика мен терминология		Диалогқа/жазылымға қажетті тіркестер
экологиялық құқықтың құқықтық реттеу ұғымын және нысанын түсіндіру экологиялық кодекс негізінде өзекті экологиялық проблемаларды шешудің құқықтық жолдарын ұсыну		Оқушылар: оқушыларға табиғатты пайдалану және табиғатты қорғау ұйымдары аясында экологиялық құқықтың құрылымына таныстырылым жүргізеді. (айтылым дағдылары)	қоршаған ортаны қорғау; экология; ластану; қалдықтарды залалсыздандыру.		Мен...деп ойлаймын Тараптардың мәселесі..... , себебі .... жақтың талабы орындалады, себебі (. ) Айналадағы ортаны қорғау маңызды, себебі .... (. )
Тілдік мақсаттың өзге үлгілерін құру және ғылыми тілді оқыту үшін қосымша көмек ретінде жоғарыда келтірілген «Тілдік мақсаттар туралы» бөлімін басшылыққа алыңыз.
Қысқаша шолу
Осы тақырыпты игеру барысында оқушылар экологиялық құқықтың атқаратын қызметін талдайды. Жаңа пәндік ұғымдар мен дағдыларды игереді. Бұл бөлімнің басты сұрақтары: Экологиялық құқықтың нысаны. Экологиялық құқықтың құқықтық реттелуі.
Оқу мақсаттары	Ұсынылатын оқыту іс-әрекеттері			Мұғалімге арналған ескертпелер		Оқыту ресурстары

экологиялық құқықтың құқықтық реттеу ұғымы мен нысанын түсіндіру

экологиялық кодекс негізінде өзекті экологиялық проблемаларды шешудің құқықтық жолдарын ұсыну

Экологиялық құқықтың құқықтық реттелу түсінігі мен нысаны

Б «Миға шабуыл». Сұрақтар:

Экологиялық құқықтың пайда болу себебі неде?
Қандай экологиялық мәселелер бар және олар заң аясында қалай шешіледі?

Оқушылардың жауаптары жүйеленеді. Оқушылар тақырып бойынша өздерінде экологиялық мәселелер бойынша туындаған сұрақтарды жариялайды. Сұрақтар тақтаға жазылады.

М. Оқушыларға табиғатты пайдалану және табиғатты қорғау ұйымдары аясында экологиялық құқықтың құрылымына таныстырылым жүргізеді.

Т. Топтарға экологиялық құқық мәселелері бойынша кейс таратылады (жағдаят, құжаттар, тапсырма). Оқушылар өз жауаптарын сынып талқысына шығарады.

Б. Оқушыларға меншік құқығы аясында даулы мәселелер көрсетілген жағдаяттар ұсынылады. Оқушылар интерпретация жасап аталған мәселелер экологиялық құқық аясына айналдырады.

Б. Оқушылар сабақ басындағы анықталған сұрақтармен жұмыс жасайды.

Жауаптар тыңдалғаннан кейін мұғалімге оқушылырдың қызығушылықтарын арттыру мақсатында өмірден басқа да мысалдар мен жағдаяттар келтіруге болады. Соның негізінде оқушыларда тақырыпты терең меңгеруге мүмкіндік болады.

Мұғалімнің таныстырылымы оқу мақсаттарымен ұштасуы қажет.

Мысалы: екі көрші арасында шекараны бөлу бойынша даулы жер телімі бар. Егер аталған бөлікті көрші қоқыс төгетін орынға айналдырса...

online.zakon.kz adilet.zan.kz Қазақстан Республикасының

Экологиялық кодексі - "Әділет" АҚЖ

Құқық негіздері Жоғарғы мектеп 10 сынып

Қылмыстық құқық жүйесі
Алдыңғы білім:
Мектеп бағдарламасы көлемінде 9 - сынып «Құқық негіздері» пәні бойынша алған білімдері мен күнделікті өмірдегі әлеуметтік тәжірибелерін, сондай-ақ БАҚ көздерінен берілетін ақпараттарды қолданады. Сонымен қатар Қазақстандағы қазіргі кездегі құқықтық және саяси-әлеуметтік оқиғалардан хабардар болады.
Контекст
Осы бөлім қылмыстық кодекстің мазмұны мен құрылымы туралы білім қалыптастырады.
Осы бөлімдегі «Құқық негіздері» пәнінің тілдік мақсаттары Төменде оқушыларға қажетті ғылыми тіл қамтылған тілдік мақсат үлгісі берілген.
Пәндік мақсат	Тілдік мақсат	Пәнге қатысты лексика мен терминология	Диалогқа/жазылымға қажетті тіркестер
қылмыстық кодекстің мазмұны мен құрылымын анықтау нақты өмірлік жағдаяттарды қылмыстық құқық нормаларына сәйкестендіру нақты мысалдар арқылы қылмыстық теріс қылық пен қылмысты қоғамдық қауіптілік дәрежесіне сәйкес сипаттау кәмелетке толмағандардың қылмыстық жауапкершілікке тарту ерекшеліктерін құқықтық жағдаят мысалында анықтау	Оқушылар: қылмыстық кодексті ашып құқықтық жағдаятты шешуге қажетті заң баптарын анықтап сұрақтарға жауап береді (оқылым, айтылым дағдысы) жалпы сыныптық талқылау. Қылмыстық Кодекске енгізілген жаңалықтар қаншалықты қалыптасқан қылмыстық жағдайды өзгертеді? (айтылым)	қоғамдық тәртіпке қарсы; отбасы мен кәмелеттік жасқа толмағандарға қарсы; жеке тұлғаға қарсы; бейбітшілік пен адамзат қауіпсіздігіне қарсы қылмыстар қылмыс қылмыстық теріс қылық жаза	Қылмыстық кодекс баптарына сәйкес, жағдаят (...) Қылмыстық заңның маңызы (…) Құқықтық жағдаяттың шешілу жолы (...) Мен...деп ойлаймын Қылмыстық теріс..................... қылық дегеніміз (.................... ) Қылмыстық жазалаудың әлеуметтік маңызы ...

жеңілдететін және ауырлататын мән- жайларды ескере отырып қылмыстық құқық бұзушылықты бағалау адамның қылмыстық жауаптылықтан босатылу шарттарын айқындау
Тілдік мақсаттың өзге үлгілерін құру және ғылыми тілді оқыту үшін қосымша көмек ретінде жоғарыда келтірілген «Тілдік мақсаттары туралы» бөлімін басшылыққа алыңыз.
Қысқаша шолу
Осы бөлімде қылмыстық кодекстің мазмұны мен құрылымын, қылмыс пен теріс қылық және кәмелетке толмағандардың жауапкершілігін қарастырады. Қылмыстық жазаны ауырлататын және жеңілдететін мән-жайларды анықтайды. Жаңа пәндік ұғымдар мен дағдыларды игереді. Негізгі сұрақтар: Қылмыстық кодекстің мазмұны қандай? Қылмыстық кодекстің ерекшелігі неде?
Оқыту мақсаттары	Ұсынылатын оқыту іс-әрекеттері	Мұғалімге ескертпелер	Оқыту ресурстары
10.2.4.1 қылмыстық кодекстің мазмұны мен құрылымын анықтау	Қылмыстық кодекс қылмыстық құқықтың негізгі қайнар көзі ретінде М. Оқушыларды қылмыстық Кодекстің құрылымымен		online.zakon.kz adilet.zan.kz adilet.zan.kz/kaz/docs/K140000 0226
	таныстырады (негізгі бөлім, ерекше бөлім). Негізгі
	ұғымдар мен ерекше бөлімнің тарауларына шолу
	жасалады.
10.2.4.2 нақты өмірлік жағдаяттарды қылмыстық құқық	Т. Топтарға Қылмыстық кодекстің тараулары бойынша (Қоғамдық тәртіпке қарсы, отбасы мен кәмелеттік жасқа толмағандарға қарсы, жеке тұлғаға қарсы, бейбітшілік	Жағдаяттарды шешу барысында қылмыстық кодекстің ерекше бөлімінің

нормаларына сәйкестендіру	пен адамзат қауіпсіздігіне қарсы қылмыстар) құқықтық жағдаяттар таратылады. Оқушылар online.zakon.kz, adilet.zan.kz сайттарында Қылмыстық Кодексті ашып, құқықтық жағдаятты шешуге қажетті заң баптарын анықтап сұрақтарға жауап береді. Б. Оқушылар өз жауаптарын жалпы сынып талқылауына салады. Оқушылар сұрақтар қояды, қорытындылар жасайды.	тараулары қарастырылады.
10.2.4.3 нақты	Қылмыстық құқық бұзушылық және қылмыстық жауапкершілікке тартылатын тұлғалар М. Мұғалім қылмыстық теріс қылық пен қылмыстың түсінігін ашады, анықтамасын түсіндіреді. Ж. Оқушылар кең таралған құқық бұзушылықтардың ішінен теріс қылық пен қылмыс бойынша мысалдар келтіреді. Т. Топтарға құқықтық жағдаяттар таратылады. Оқушылар ҚР ҚК 6 тарау (80-90 баптар) негізінде кәмелетке толмағандарды құқықтық жауапкершілікке тарту ерекшеліктерін анықтайды.	Қылмыстық құқық бұзушылықтар қоғамға қауіптілік және жазаланушылық дәрежесіне қарай қылмыстар және қылмыстық теріс қылықтар болып бөлінеді. Қылмыстық кодексте айыппұл салу, түзеу жұмыстары, бас бостандығынан шектеу, бас бостандығынан айыру немесе өлім жазасы түрінде жазалау қатерімен тыйым салынған айыпты жасалған, қоғамға қауіпті іс-әрекет (әрекет немесе әрекетсіздік) қылмыс деп танылады. Ал, қылмыстық теріс қылық деп қоғамға зор қауіп төндірмейтін, болмашы зиян келтірген не
мысалдар арқылы қылмыстық теріс қылық пен			ҚР Қылмыстық Кодексінің 10 бабы
қылмысты қоғамдық
қауіптілік
дәрежесіне сәйкес			http://alm.sud.kz/rus?page=50
сипаттау			&c=03-
			06/423&p=7785998389
			https://www.youtube.com/watc
			h?v=404Zq6ePXiw
10.2.4.4 кәмелетке толмағандардың қылмыстық			ҚР Қылмыстық Кодексінің 6 тарауы (80-90 баптар)
жауапкершілікке
тарту ерекшеліктерін

құқықтық жағдаят мысалында анықтау

Б. Жалпы сыныптық талқылау. Қылмыстық Кодекске енгізілген жаңалықтар қаншалықты қалыптасқан қылмыстық жағдайды өзгертеді?

адамның жеке басына, қоғамға немесе мемлекетке зиян келтіру қатерін туғызған, оны жасағаны үшін айыппұл салу, түзеу жұмыстары, қоғамдық жұмысқа тарту, қамауға алу түрінде жаза көрсетілген, айыпты жасалған іс әрекет (әрекет не әрекетсіздік) танылады. Яғни қылмыстық теріс қылықтың өзіне тән негізгі 4 белгісі болуы тиіс:

Әрекет қасақана болуы;
Қоғамға зор қауіп төндірмеуі;
Болмашы зиян келтіру немесе келтіру қаупін туғызу;
Оны жасағаны үшін айыппұл салу, түзеу жұмыстары, қоғамдық жұмыстарға тарту, қамауға алу түріндегі жаза көзделуі тиіс.

10.2.4.5 жеңілдететін және ауырлататын

мән-жайларды

Қылмыстық жаза түсінігі және одан босату шарттары

М. Оқушыларға қылмыстық жаза, рақымшылық,

Мұғалім оқушылардың

http://adilet.zan.kz/kaz/docs/K 1400000226/k14226_.htm

ескере отырып қылмыстық құқық бұзушылықты бағалау

10.2.4.6 адамның қылмыстық жауаптылықтан босатылу шарттарын айқындау

кешірім жасау деген ұғымдарды қалай түсінетіні жайлы

«миға шабуыл» жасалады. Оқушыларға сабақтың тақырыбы, оқу мақсаттары таныстырылады. Презентацияны пайдалана отыра оқушылардың білімдері толықтырылады, жиналған ақпараттар жүйеленеді.

Т. Топтарға құқықтық жағдаяттар таратылады. Оқушылар қылмыстық жазаны ауырлататын/жеңілдететін жайларды немесе жауаптылықтан босатылу шарттарын анықтайды.

Б. «Қылмыстық жазаның әлеуметтік рөлі»

тақырыбында бүкіл сыныппен талқылау жасаңыз.

тақырып аясынан ауытқымауын қадағалап, керек кезде көмек қолын созады.

Қылмыстық кодекс

БӨЛІМ. ЖАЗА ТАҒАЙЫНДАУ

БӨЛІМ. ҚЫЛМЫСТЫҚ ЖАУАПТЫЛЫҚТАН ЖӘНЕ ЖАЗАДАН БОСАТУ

Құқық негіздері Жоғарғы мектеп 10 сынып

Қазақстан Республикасының сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес жүйесі
Алдыңғы білім:
Мектеп бағдарламасы көлемінде 9 - сынып «Құқық негіздері» пәні бойынша алған білімдері мен күнделікті өмірдегі әлеуметтік тәжірибелерін, сондай-ақ БАҚ көздерінен берілетін ақпараттарды қолданады. Сонымен қатар, Қазақстандағы қазіргі кездегі құқықтық және саяси-әлеуметтік оқиғалардан хабардар.
Контекст
Осы бөлім сыбайлас жемқорлыққа қарсы бағдарламалық-саяси және құқықтық актілердің негізгі ережелерін туралы білім қалыптастырады.
Осы бөлімдегі «Құқық негіздері» пәнінің тілдік мақсаттары Төменде оқушыларға қажетті ғылыми тіл қамтылған тілдік мақсат үлгісі берілген.
Пәндік мақсат		Тілдік мақсат	Пәнге қатысты лексика мен терминология		Диалогқа/жазылымға қажетті тіркестер
сыбайлас жемқорлыққа қарсы бағдарламалық-саяси және құқықтық актілердің негізгі ережелерін түсіндіру нақты жағдаяттарды талдау кезінде сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес туралы заңның негізгі ережелерін пайдалану		Оқушылар: - сыбайлас жемқорлыққа қатысты мәселені топтарда қарастырып, өз жұмыстарын жалпы сынып талқылауына салады (айтылым дағдысы)	сыбайлас жемқорлық бағдарламалық саяси актілер құқықтық актілер		Бұл мәселе өте өзекті, себебі (…) Мемлекет бұл мәселе бойынша белсенді әрекеттерді іске асырады, себебі (...) Сыбайлас жемқорлық...
Тілдік мақсаттың өзге үлгілерін құру және ғылыми тілді оқыту үшін қосымша көмек ретінде жоғарыда келтірілген «Тілдік мақсаттары туралы» бөлімін басшылыққа алыңыз.
Қысқаша шолу
Бұл бөлім сыбайлас жемқорлықпен күрес жолдарын айқындайды. Негізгі сұрақтар: Сыбайлас жемқорлықпен күресу жолдары. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы бағдарламалық-саяси және құқықтық актілердің негізгі ерекшеліктері.
Оқыту мақсаттары	Ұсынылатын оқыту іс-әрекеттері			Мұғалімге ескертпелер	Оқыту ресурстары

сыбайлас жемқорлыққа қарсы бағдарламалық- саяси және

құқықтық актілердің негізгі ережелерін түсіндіру

нақты жағдаяттарды талдау кезінде сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес туралы заңның негізгі ережелерін пайдалану

Қазақстан Республикасындағы сыбайлас жемқорлыққа қарсы күреске бағытталған құқықтық және саяси актілер

М. Оқушыларға аталған актілерді таныстырады, ерекшеліктерін көрсетеді.

Ж. Оқушылар жұптарда тақырыпқа сай мәтін бойынша өзара сұрақтар қояды, жауап береді. Ең жақсы деп табылған сұрақ барлық сыныпқа қойылады.

Т. Топтар бейнебаянда көрсетілген мәселені шешу жолдарын қарастырады.

Мәселе неде?
Мемлекет оны қалай шешуде? (нақты іс- шаралар, заңдар, статистика)
Мәселені шешудің қандай жолдарын ұсынар едің? (әлемдік тәжірибені ескеріңіз, неге және не үшін?)

Б. Топтар өз жұмыстарын жалпы сынып талқылауына салады.

Мұғалім түсіндіру барысында саяси акт пен құқықтық акт арасындағы ерекшелікті көрсетіп кетуі керек.

online.zakon.kz adilet.zan.kz

Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы Қазақстан Республикасының Заңы 2015 жылғы 18 қарашадағы № 410-V ҚРЗ

ҚР 2015-2025 жж. арналған сыбайлас жемқорлыққа қарсы стратегиясы туралы ҚР Президентінің Жарлығы

Жемқорлық біздің ортақ қасірет https://www.youtube.com/watc h?v=rTWR7KuVUMU&t=1s

«Құқық негіздері» Негізгі мектеп 10 сынып 3 тоқсан

Азаматтық құқық жүйесі және оның негізгі институттары

Алдыңғы білім:
Мектеп бағдарламасы көлемінде 9 - сынып «Құқық негіздері» пәні бойынша алған білімдері мен күнделікті өмірдегі әлеуметтік тәжірибелерін, сондай-ақ БАҚ көздерінен берілетін ақпараттарды қолданады. Сонымен қатар Қазақстандағы қазіргі кездегі құқықтық және саяси-әлеуметтік оқиғалардан хабардар.
Контекст
Берілген бөлімде азаматтық құқық, міндеттеме құқығы, шарт, меншік ұғымдары туралы түсінік қалыптастырады.
Осы бөлімдегі «Құқық негіздері» пәнінің тілдік мақсаттары
Төменде ғылыми/академиялық тілді дамытуға арналған тілдік мақсаттардың үлгісі ұсынылған
Пәндік оқу мақсаттары	Тілдік оқу мақсаттары	Пәннің сөздік қоры / Пәннің лексикасы мен терминологиясы	Диалогқа және жазылымға қажетті сөйлем құрамалары
азаматтық құқық субъектілерін анықтау азаматтық құқық объектілерін олардың елеулі белгілері бойынша ажырата білу 10.3.1.6 құқықтық жағдаят мысалында мәміле ұғымы және оның түрлерін түсіндіру құқықтық жағдаятты (казусты) талдай отырып, меншік құқығын қорғау жолдарын түсіндіру заң терминдерін пайдаланып, міндеттемелік құқықтың мәнін ашу 10.3.1.10 міндеттемелердің орындалуын қамтамасыз	Оқушылар: инфографика әдісі арқылы талқылау жүргізеді (тыңдалым және айтылым дағдылары). «сенің азаматтық құқығың» тақырыбы аясында эссе жазады (жазылым дағдысы). кейс технологиясы негізінде проблемалық жағдаятты талдау барысында оқушылардың оқылым, айтылым дағдылары дамытылады.	азаматтық құқық меншік шарт міндеттеме шарт еркіндігі азаматтық құқық объектісі азаматтық құқық субъектісі азаматтық құқық қағидаттары міндеттемелік құқық борышкер	Азаматтық құқық келесі қағидаларға сүйенеді (...) Азаматтық құқықтың пәні (...) Азаматтық құқық (...) қатынастарды реттейді Азаматтық құқықтың қайнар көзі (...) Меншік құқығы дегеніміз (...) Мынадай меншік түрлері бар: (...) Жеке меншік пен мемлекеттік меншіктен ерекшеленеді, себебі (...) Меншік иесі бола аламын, себебі (...) Міндеттеме/борышкер/шарт дегеніміз (...) Шарт жасау қажет, себебі (...) Жария шарт/қосылу шарт/тұтыну шарттардың ерекшеліктері (...)

Азаматтық құқықтың қағидаттары	Мысалдар
1. азаматтық-құқықтық қатынастарға қатысушылардың тендігі;
2. меншікке және басқа заттық құқыққа қол сұқпаушылық;
3. шарт еркіндігі;

ету тәсілдерін құқықтық жағдаятты талдай отырып анықтау
Академиялық тілді оқыту бойынша қосымша нұсқау алғыңыз келсе немесе тілдік мақсаттар құрастырғыңыз келсе, жоғарыда берілген «Тілдік мақсаттар» бөлімін басшылыққа алыңыз
Қысқаша шолу
Осы бөлімде азаматтық құқық жүйесі және оның негізгі институттарының мағынасы ашылады, азаматтық құқықтың қайнар көздерінің ерекшеліктері көрсетіледі. Бөлімнің басты сұрақтары: Азаматтық-құқықтық жүйе және оның негізгі институттары. Азаматтық құқықтың субъектілері кімдер болуы мүмкін?
Оқу мақсаттары	Ұсынылатын оқыту әрекеттері	Мұғалім ескертпелері	Оқу ресурстары
ҚР азаматтық құқығының қайнар көздерін түсіндіру (Азаматтық кодексі, заңдар, заңға тәуелді актілер, Азаматтық кодексін толықтыратын және нақтылайтын ережелер) азаматтық құқық принциптерін нақты мысалдар арқылы түсіндіру азаматтық құқық субъектілерін анықтау	Азаматтық құқықтың принциптері мен субъектілері Б. «Миға шабуыл» әдісі бойынша азаматтық құқыққа сипаттама жасау үшін сұрақтар қояды. Сұрақтар: Азаматтық құқық деген не? Азамттық құқықтың субъектілері кімдер болуы мүмкін? Ж. Мұғалім оқушыларға азаматтық құқықтың қағидаттарына мысал келтіруге тапсырма береді.	Мұғалім алдын-ала дұрыс жауаптарын дайындайды. Мұғалімге кез-келген азаматтық құқықтың қағидатына бір мысал келтіруге болады.	http://sachok.kz/referat/show/1 77 . Қазақстан Республикасының Конституциясы Қазақстан Республикасының азаматтық кодексі

Кілттік сөздер	Негізгі идея	Тұжырымдама

10.3.1.5 нақты мысал негізінде жеке мүліктік емес құқықтардың ерекшеліктерін анықтау

Ж/Д. Оқушыларға азаматтың құқық кодексінің 3- тарау, 115 бабын ұсынып, аналитикалық талдау жасауға тапсырма беру.

Ж. Оқушылар азаматтық кодекске сүйене отырып, жеке мүліктік емес құқықтарға 4-5 мысал келтіреді.

Ж. Оқушылар мүліктік және мүліктік емес құқықтарды Венн диаграммасы арқылы салыстырады.

Б. Жалпы сыныптық талқылау ұйымдастырыңыз. Неліктен билік тармақтары тепе-теңдік және тежемелік жүйеде жұмыс істейді?

Ж. «Сенің азаматтық құқығың» атты тақырыпта эссе жазу.

мен құқықтар азаматтық құқық объектiлерi бола алады.

Мүлiктiк игiлiктер мен құқықтарға (мүлiкке): заттар, ақша, соның iшiнде шетел валютасы, қаржы құралдары,

жұмыс, қызмет, шығармашылық- интеллектуалдық қызметтiң объектiге

айналған нәтижелерi,

фирмалық атаулар, тауарлық белгiлер және бұйымды дараландырудың өзге де құралдары мүлiктiк құқықтар мен басқа да мүлiк жатады. 2-1. Ақшаға және ақшалай мiндеттемелер бойынша құқықтарға (талаптарға) (ақша төлеу жөнiндегi талап ету құқықтарына), егер осы Кодексте, Қазақстан Республикасының өзге де заңнамалық актiлерiнде өзгеше көзделмесе немесе мiндеттеме мәнiнен туындамаса, тиiсiнше заттардың немесе мүлiктiк құқықтардың (талаптардың) құқықтық режимi қолданылады.

3. Жеке мүлiктiк емес

актілерінің ақпараттық- құқықтық жүйесі http://adilet.zan.kz

Қазақстан Республикасы Президентінің ресми сайты http://www.akorda.kz/

Нұрпейсов Е. Котов А. Қазақстан Республикасы: хандық биліктен Президенттік Республикаға дейін. – Алматы, 1995

игiлiктер мен құқықтарға: жеке адамның өмiрi, денсаулығы, қадiр- қасиетi, абырой, игi атақ, iскерлiк бедел, жеке өмiрге қол сұқпаушылық, жеке құпия мен отбасы құпиясы, есiм алу құқығы, автор болу құқығы, шығармаға қол сұқпаушылық құқығы және басқа материалдық емес игiлiктер мен құқықтар жатады.

Берілген кестедегі

міндеттерді өзгертіп, толықтыру мұғалімнің өз еркінде

Мәміле түрлері
Қатысушылары бойынша
Мерзімі бойынша
Формасы бойынша

10.3.1.6 құқықтық жағдаят мысалында мәміле ұғымын және оның түрлерін түсіндіру

Мәміле түсінігі және оның түрлері

Б. Сабақ тақырыбына шығу үшін суреттер топтамасы ұсынылады. Сұрақтар:

Суреттерде не бейнеленген?
Бұл суреттердің негізгі ойы?
Суреттегі іс-әрекеттерге қарап қорытынды жасауға бола ма?

М. Сабаққа шағын шолу жасайды.

Д. Оқушыларға мәміле жайлы мәтін таратады. Кейін оқушылар мәтіннің негізінде төмендегі кестені толтырады.

Т/Б. Оқушылар осы тақырып бойынша құқықтық жағдаяттарды шешеді. Барлық сыныпты шешімдермен таныстырады.

Суреттер топтамасын кірістіруде мәміле

жасасудың бірнеше түрлеріне бағытталған іс-әрекеттер енгізілсе жақсы болады.

Мәмілеге қатысты мәтін құрастырғанда, төмендегі кестедегі аспекттілерді ескеруіңіз қажет.

Мұғалім оқушылармен бірге жауаптарды толықтырып, өзгерте алады.

Мұғалім тақырыпқа сай құқықтық жағдаяттар құрастырады.

Азаматтық кодекс, 147-бап. http://adilet.zan.kz/kaz/docs/K 940001000_

Мәмілелер-ұғымы, түрлері http://euko.kz/publ/referaty_na

_kazakhskom_jazyke/y_negiz deri/m_mileler_ymy_t_rleri_t

_rpishinderi/21-1-0-416

10.3.1.7 мысалдар келтіре

Меншік құқығы түсінігі және оның қорғалуы

Қазақстан Республикасы

отырып, меншік құқығы ұғымы және оның негізгі өкілеттілігін түсіндіру

10.3.1.8 құқықтық жағдаятты (казусты) талдай отырып, меншік құқығын қорғау жолдарын түсіндіру

Б. Оқушыларды «меншік» ұғымымен таныстырыңыз. Осы ұғымға қатысты сөздерді тізіп жазуға тапсырма беріңіз.

Т. Оқушыларды топтарға бөліп, әрбір топқа меншік нысандары көрсетілген суреттерді ұсыныңыз. Оқушылар меншік нысандарын ажырата білу қажет. Топтар ойларымен бөліседі.

Ж/Д. Оқушылар меншік, мүлік түрлерін атап, сұрақтар қатарына жауап береді:

Сіз осы заттардың иесі екендігіңізді қалай дәлелдейсіз?
Біз осы меншікті иеленуге заңды құқықты қалай аламыз?
Біз пайдалану құқығын қалай іске асырамыз?

Ж/Д. Оқушыларға меншік құқығының негізгі өкілеттілігін көрініс ретінде сомдауды беріңіз.

Ж/Т. Кейс технологиясын қолданыңыз. Оқушылар проблемалық жағдаяттарды жеке немесе топтарда шешеді.

Мысалы: жағдаят №1

Сапаргалиев іс-сапарда жүргенде оның жұбайы үйдегі теледидарды өзінің құрбысы Сейткалиеваға сатып жібереді. Құрбысы болса оған бірден ақшасын беріп, үйіне алып кеткен болатын. Іс-сапардан келген Сапаргалиев жұбайына өзінің де меншік иесі екендігін айтып, сол теледидарды үйге қайтаруын талап етті. Сейткалиева болса қайтарудан бас тартады.

Осы жағдайда сатып алушы мен ерлі-зайыптылар

Оқушылар жеке

меншік, менің меншігім, менің үйім, менің заттарым,

иелену, пайдалану, сату. т.б сөздерді келтіруі мүмкін.

Қосымша түсіндірме беруге болады.

Оқушылар қалай мүлік иесі болатынына мысалдар келтіріп, түсіндірулері қажет.

Оқушылардың өз

нормативтік құқықтық

актілерінің ақпараттық- құқықтық жүйесі http://adilet.zan.kz

Қазақстан Республикасы Президентінің ресми сайты http://www.akorda.kz/

Меншік иесі www.youtube.com/watch?v= Mx3S0VWGosI

	арасындағы дау қалай шешілуі қажет? Т Топтарға құқықтық жағдаяттар таратылады. Топтар меншік құқығында жіберілген қателіктерді анықтайды. Мәселенің шешу жолдарын ұсынады.	жауаптарын нақты дәлел келтіре отырып жауап беруі керектігін ескертіңіз.
		Оқушыларға ҚР Конституциясы мен азаматтық кодексіндегі меншік құқығы көрініс тапқан баптарды бөліп беруге болады.
	Д. Эссе тақырыбы: «Менің үйім, менің қамалым»	Мұғалім эсседе қамтылатын мәселелерді өзі ұсынады.
заң терминдерін пайдаланып, міндеттемелік құқықтың мәнін ашу міндеттемелердің орындалуын қамтамасыз ету тәсілдерін құқықтық жағдаятты талдай отырып анықтау	Міндеттемелік құқық Б. Оқушыларға бейнематериал көрсетіңіз. Бейнематериал бойынша сұрақтар қоя отырып, сабақтың тақырыбына шығыңыз. Д/Ж. Сыныптағы оқушыға міндеттемелерге қатысты жағдаят құрастыруға тапсырма беріңіз. Мысалы: қоғамдық көліктің жүргізушісі мен жолаушының міндеттері деген сияқты т.б.	Мұғалім бейнебаянды тақырыпқа сай алады. Және соған сәйкес бағыттаушы сұрақтар құрастырады. Мысал: қоғамдық көліктегі жүргізуші мен жолаушылар, тапсырыс беруші мен мердігер және т.б. арасындағы міндеттеме.	Қазақстан Республикасы Президентінің ресми сайты http://www.akorda.kz/
	Б. Әр оқушы кейін өз жауаптарын барлық сынып талқысына салады, өздерінің шешімдерін дәйектер келтіре отырып, негіздейді.	Ф. Проблемалық жағдаяттарды шешу барысында формативті бағалаудың мүмкіндіктері бар.
Құқық негіздері Негізгі мектеп 10 сынып

Тұтынушылар құқығы туралы заңнама
Алдыңғы білім:
Мектеп бағдарламасы көлемінде 9 - сынып «Құқық негіздері» пәні бойынша алған білімдері мен күнделікті өмірдегі әлеуметтік тәжірибелерін, сондай-ақ БАҚ көздерінен берілетін ақпараттарды қолданады. Сонымен қатар Қазақстандағы қазіргі кездегі құқықтық және саяси-әлеуметтік оқиғалардан хабардар.
Контекст
Осы бөлімді меңгере отырып, оқушылар тұтынушылардың құқықтары мен міндеттерін анықтайды. Қазіргі нарықтық экономикалық қоғамда тұтынушының құқығының қаншалықты қорғалғанын түсінеді.
Осы бөлімдегі «Құқық негіздері» пәнінің тілдік мақсаттары
Төменде ғылыми/академиялық тілді дамытуға арналған тілдік мақсаттардың үлгісі ұсынылған.
Пәндік оқу мақсаттары	Тілдік оқу мақсаттары	Пәннің сөздік қоры / Пәннің лексикасы мен терминологиясы	Диалогқа және жазылымға қажетті сөйлем құрамалары
ҚР тұтынушылар құқығы туралы заңына сәйкес құқықтық қатынастар субъектілерінің құқықтары мен міндеттерін анықтау заң терминдерін пайдалана отырып, тұтынушылардың құқықтарын қорғау жолдарын нақты жағдаяттық мысалдармен (казустармен) түсіндіру	Оқушылар: «тұтынушы нарықтың патшасы ма, әлде құрбаны ма?» атты сыныптық талқылау жүргізеді (айтылым, оқылым дағдылары) «тұтынушы ретінде өз құқығымды қорғау мен үшін қаншалықты маңызды?» атты тақырыпта шағын эссе жазады (жазылым дағдысы)	тұтынушы нарық тұтынушылық құқық сауда кепілдік мерзімі кемшілік көрсетілетін қызмет тауар сатушы тұтынушы тауарды иелену орындаушы	Тұтынушылардың құқықтарының қорғалуы (...) Тұтынушылар одақтарының негізгі қызметі (...) Сатушылардың міндеті (...) Наразылық білдірудің (...)
Академиялық тілді оқыту бойынша қосымша нұсқау алғыңыз келсе немесе тілдік мақсаттар құрастырғыңыз келсе, жоғарыда берілген «Тілдік мақсаттар» бөлімін басшылыққа алыңыз
Қысқаша шолу
Бұл бөлім тұтынушылардың өз құқықтарын білуіне және оны қорғау жолдарын анықтауға бағытталады.

Бөлімнің басты сұрақтары: Тұтынушылар өз құқықтарын қалай қорғайды? Тұтынушылар өз міндеттерін біле ме? Тұтынушылардың негізгі құқықтары мен міндеттері қандай? Неліктен бұл құқықтар мен міндеттер маңызды?
Оқу мақсаттары	Ұсынылатын оқыту әрекеттері					Мұғалім ескертпелері	Оқыту ресурстары
ҚР тұтынушылар құқығы туралы заңына сәйкес құқықтық қатынастар субъектілерінің құқықтары мен міндеттерін анықтау заң терминдерін пайдалана отырып, тұтынушылардың құқықтарын қорғау жолдарын нақты жағдаяттық мысалдармен (казустармен) түсіндіру	Қазақстан Республикасында тұтынушылар құқықтарының заңды түрде бекітілуі М. Суреттер топтамасы арқылы жаңа тақырыпқа шығу. Тақырыпқа шағын шолу жасау. Ж/Д. Терминдердің мағынасын ашуға арналған жұмыс жасауды ұсыныңыз. Ж. Тұтынушылардың құқықтарын қорғау туралы занның негізінде оқушыларға төмендегі кестені толтыруға тапсырма беріңіз.					Мұғалім суреттереді тақырыпқа сай ұсынады. Оқушылардың өз жауаптарын нақты дәлел келтіре отырып жауап беруі керектігін ескертіңіз. Оқушылар терминнің мағынасын ашудағы жұмыста қарапайым тұрғыдағы жауаптарды	http://adilet.zan.kz/kaz/docs/Z160000 0504 https://www.youtube.com/watch?v=u dVr1HcQGYE https://itube.kaztrk.kz/videos/1446/tut ynushylar-quqygy-qalay-qorgalady/ Ибраева А. Заң терминдерінің қазақша- орысша және қазақша- орысша түсіндірме сөздігі. Алматы, 1996
		Қызмет көрсетуші		Тұтынушы
		Құқықтары	Міндеттері	Құқықтары	Міндеттері

қабылдауға болады.

Мұғалім тақырыпқа

сәйкес құқықтық жағдаяттар ұсынады.

Оқушылардың өз жауаптарын нақты дәлел келтіре отырып жауап беруі керектігін ескертіңіз.

Мұғалім эссе

критерийлерін ұсынады.

Т. Жоғарғыдағы терминдерді пайлана отырып, тұтынушының құқықтарын қорғау жолдарын нақты жағдаяттық мысалдар (казустармен) келтіруге тапсырма беріңіз. Сосын топтар арасында талқылау жүргізіңіз.

Ж/Б. Күнделікті өмірден тұтынушылардың құқықтарының бұзылуы жайлы мысал келтіріп, мемлекеттік органдарға шағым жазады.

Д. «Тұтынушы ретінде өз құқығымды қорғау мен үшін қаншалықты маңызды?» атты тақырыпта шағын эссе жазуға тапсырма беріңіз.

Құқық негіздері Негізгі мектеп 10 сынып
Отбасы құқығы жүйесі
Алдыңғы білім:
Мектеп бағдарламасы көлемінде 9 - сынып «Құқық негіздері» пәні бойынша алған білімдері мен күнделікті өмірдегі әлеуметтік тәжірибелерін, сондай-ақ БАҚ көздерінен берілетін ақпараттарды қолданады. Сонымен қатар Қазақстандағы қазіргі кездегі құқықтық және саяси-әлеуметтік оқиғалардан хабардар.
Контекст
Берілген бөлімде некенің бұзылуы, некенің тоқтатылуы, некенің жарамсыздығы, алименттік міндеттер туралы түсінік қалыптастырады.
Осы бөлімдегі «Құқық негіздері» пәнінің тілдік мақсаттары Төменде оқушыларға қажетті ғылыми тіл қамтылған тілдік мақсат үлгісі берілген.
Пәндік мақсат	Тілдік мақсат	Пәнге қатысты лексика мен терминология	Диалогқа/жазылымға қажетті тіркестер
10.3.3.1 отбасылық қарым- қатынастар саласындағы нормативтік құқықтық актілердің қажеттілігін түсіндіру («ҚР Неке және отбасы туралы кодексі», «ҚР бала құқықтары туралы заңы»)	Оқушылар: «ҚР Неке және отбасы туралы кодексі», «ҚР бала құқықтары туралы заңы» құжаттарды Венн диаграммасы арқылы салыстырады (жазылым дағдысы) кейс технологиясы негізінде проблемалық жағдаяттарды талдайды (жазылым дағдысы)	отбасы қоғам бірлігі тәрбие некенің тоқтатылуы ұлттық құндылық некенің бұзылуы некенің тоқтатылуы некенің жарамсыздығы алименттік міндеттер	Отбасы деген (...) Отбасы құндылығы (...) Құндылықтарды жаңғырту үшін (...) Отбасындағы ата-ананың ролі жоғары, себебі (...) Неке мына жағдайларда (...) тоқтылады. Неке мына жағдайларда (...) сот тәртібімен бұзылады. Неке мына жағдайларда (...) жарамсыз деп табылады, себебі (...) Балалар құқығы туралы Конвенциясында (...) көрсетілген. Конвенцияның бұл тарауы маңызды, себебі (...) Балалар құқығын отбасында және қоғамда сақтау маңызды, себебі (...)
Тілдік мақсаттың өзге үлгілерін құру және ғылыми тілді оқыту үшін қосымша көмек ретінде жоғарыда келтірілген «Тілдік мақсаттары туралы» бөлімін басшылыққа алыңыз.
Қысқаша шолу
Осы тақырыпты оқу барысында оқушылар отбасын құрудың басты мақсатын түсінеді. Отбасының қоғамда алатын орны мен

Оқыту мақсаттары

Ұсынылатын оқыту іс-әрекеттері

Мұғалімге ескертпелер

Оқыту ресурстары

10.3.3.1

отбасылық қарым- қатынастар саласындағы нормативтік құқықтық актілердің қажеттілігін түсіндіру («ҚР Неке және отбасы туралы кодексі», «ҚР бала құқықтары туралы заңы»)

Қазақстан Республикасындағы отбасы құқығының қайнар көздері

М. Мұғалім оқушыларды сабаққа қатысты зерттеу сұрақтарымен таныстырады.

-Отбасылық қарым-қатынастар қалай реттеледі?

-Отбасылық қатынастарды реттейтін құқықтық актілер жөнінде не білесіздер?

-Отбасылық құқықтық актілердің дамуына қандай баға беруге болады?

-Нормативтік-құқықтық актілердегі соңғы өзгерістерді қалай бағалауға болады?

Ж. Оқушылар «ҚР Неке және отбасы туралы кодексі»,

«ҚР бала құқықтары туралы заңы» құжаттарымен талдау жүргізеді.

Т. Оқушылар нормативтік-құқықтық құжаттардың негізінде сұрақтарға жауап береді. Постерлер үлгісінде жұмыс нәтижелерін таныстырады.

Мұғалім зерттеу сұрақтарын оқушылардың қызығушылығын арттыруға және жаңа тақырыпты меңгеуіне бағыттайды.

Мұғалім оқушыларға құжаттарды талдауға тапсырма береді.

Терең талдауды талап ету қажет емес.

Сұрақтарға жауап беруде Кодекс пен Заңға сүйену қажет.

Қазақстан Республикасы нормативтік құқықтық

актілерінің ақпараттық- құқықтық жүйесі http://adilet.zan.kz

Қазақстан Республикасы Президентінің ресми сайты http://www.akorda.kz/

Ибраева А. Заң терминдерінің қазақша- орысша және қазақша- орысша түсіндірме сөздігі. Алматы, 1996

1 топ:

-Некеге тұру шарттары қандай?

-Некеге тұру тәртібі.

2-топ:

-Некені тоқтату негіздері.

-Некені құруға кедергі келтіретін жағдайлар.

3 топ:

-Некені бұзу тәртібі.

-Некені сот тәртібімен бұзу. 4 топ:

-Ерлі-зайыптылардың мүліктік қатынастары.

Т. Отбасы қатынастары аясында мәселелік жағдаяттарды шешу.

Құқықтық жағдаятты шешкен кезде Заң мен Кодекске сүйену керек.

ҚР отбасылық қарым- қатынастарының құқықтық реттелуінің негізгі ұғымдары мен принциптерін түсіндіру
әртүрлі өмірлік жағдайларда балалар құқықтарының жүзеге асырылуын

Қазақстан Республикасында отбасылық қарым- қатынастардың құқықтық реттелуі

Б. Зерттеу сұрақтары:

-Отбасылық қарым-қатынастарының құқықтық реттелуінің негізгі қағидалары қандай?

-Отбасындағы құқықтық реттелу қалай жүзеге асады?

М. Тақырыпқа шолу жасау.

Ж/Т. Кейс технологиясын қолданыңыз. Оқушылар проблемалық жағдаяттарды жеке немесе топтарда шешеді.

Б. «Отбасылық қарым-қатынастарының құқықтық реттелуі» тақырыбында шағын эссе жазады.

Қазақстан Республикасының Конституциясы 27-бап

Неке мен отбасы, ана мен әке және бала мемлекеттің қорғауында болады.
Балаларына қамқорлық жасау және оларды тәрбиелеу - ата-ананың етене құқығы әрі міндеті.
Кәмелетке толған еңбекке қабілетті балалар еңбекке жарамсыз ата- анасына қамқорлық жасауға міндетті.

Неке (ерлі-зайыптылық) және отбасы туралы Қазақстан Республикасының 2011 жылғы 26

желтоқсандағы № 518-ІV Кодексі

Қазақстан Республикасының Конституциясы. 1995 жылы

30 тамызда қабылданған.

зерттеу

Неке-отбасы қатынастарының қағидалары:

еркек пен әйелдің некелік (ерлі-зайыптылық) одағының еріктілігі;
отбасындағы ерлі- зайыптылар құқықтарының теңдігі;
отбасының ісіне кімнің болса да өз бетінше араласуына жол берілмеушілік;
отбасы ішіндегі мәселелерді өзара келісім арқылы шешу;
балалардың отбасында тәрбиелену басымдығы, олардың өсіп-жетілуі мен әл-ауқатты болуына қамқорлық;
отбасының кәмелетке толмаған, қарт және еңбекке қабілетсіз мүшелерінің құқықтары мен мүдделерін басымдықпен қорғау;
отбасы мүшелерінің өз құқықтарын кедергісіз

жүзеге асыруын қамтамасыз ету, осы

құқықтарды сот арқылы қорғау мүмкіндіктері;

8) отбасының барлық мүшелерінің салауатты өмір салтын қолдау қағидаттарына негізделеді. Отбасы қатынастарын құқықтық реттеу біздің елде тек мемлекетпен

жүзеге асырылады.

Құқық негіздері Негізгі мектеп 10 сынып
Еңбек құқығы жүйесі
Алдыңғы білім:
Мектеп бағдарламасы көлемінде 9 - сынып «Құқық негіздері» пәні бойынша алған білімдері мен күнделікті өмірдегі әлеуметтік тәжірибелерін, сондай-ақ БАҚ көздерінен берілетін ақпараттарды қолданады. Сонымен қатар Қазақстандағы қазіргі кездегі құқықтық және саяси-әлеуметтік оқиғалардан хабардар.
Контекст
Берілген бөлім оқушыларға еңбек қатынастарын құқықтық реттеудің негізгі ұғымдары мен принциптерін түсінуге көмектеседі.
Осы бөлімдегі «Құқық негіздері» пәнінің тілдік мақсаттары
Төменде оқушыларға қажетті ғылыми тіл қамтылған тілдік мақсат үлгісі берілген.
Пәндік мақсат	Тілдік мақсат	Пәнге қатысты лексика мен терминология	Диалогқа/жазылымға қажетті тіркестер
ҚР еңбек қатынастарын құқықтық реттеудің негізгі ұғымдары мен принциптерін түсіндіру әртүрлі өмірлік жағдаяттарда еңбек құқықтарының іске асуын зерттеу	«еңбек қатынастарын реттеудегі мемлекеттің рөлі» атты тақырып аясында ой түйін жазады (жазылым дағдысы) ҚР Конститутциясының 24-бабының 4 тармағын талдайды (айтылым дағдысы) кейс технологиясы негізінде проблемалық жағдаяттарды талдайды (жазылым дағдысы)	еңбек қатынастары еңбек жағдайлары еңбек дауы еңбек субъектілері еңбек қауіпсіздігі еңбек тәртібі	Еңбек қатынастыры бұл ... Еңбек қауіпсіздігі қажет, себебі ... ҚР Конституциясының 24 бабына сәйкес ... Әркiмнiң еңбек ету бостандығына, ... құқығы бар, өйткені ... Еңбек ету маңызды, өйткені ... Еңбек құқығы ... реттейді
Қысқаша шолу

Оқу мақсаттары

Ұсынылатын оқыту іс-әрекеттері

Мұғалімге арналған ескертпелер

Оқыту ресурстары

ҚР еңбек қатынастарын құқықтық реттеудің негізгі ұғымдары мен принциптерін түсіндіру
әртүрлі өмірлік жағдаяттарда еңбек құқықтарының іске асуын зерттеу

Қазақстан Республикасында еңбек қатынастарының құқықтық реттелуі

М. Еңбек қатынасындағы негізгі ұғымдарымен таныстырады.

Т. Мұғалім оқушыларға ҚР Конститутциясының 24- бабының 4 тармағын топтар бойынша үлестірсін.

топ – 1 тармақ
топ – 2 тармақ
топ – 3 тармақ
топ – 4 тармақ

Кейін үлестірілген тармақтардың негізінде еңбек қатынастарын реттеудегі принциптерді табуға тапсырма беріңіз. Кейін сол принциптерді сынып алдында таныстырып, оларды маңыздылығы бойынша орналастырсын.

Ж/Т. Кейс технологиясын қолданыңыз. Оқушылар проблемалық жағдаяттарды жеке немесе топтарда шешеді.

Б. «Еңбек қатынастарын реттеудегі мемлекеттің рөлі»

атты тақырып аясында эссе жазады.

Қазақстан Республикасының Конституциясында еңбек саласындағы қатынастарды құқықтық реттеудің принциптері баянды етілген 24 –бап:

Әркiмнiң еңбек ету бостандығына, қызмет пен кәсiп түрiн еркiн таңдауына құқығы бар. Ерiксiз еңбекке соттың үкiмi бойынша не төтенше жағдайда немесе соғыс жағдайында ғана жол берiледi.
Әркiмнiң қауiпсiздiк пен тазалық талаптарына сай еңбек ету жағдайына, еңбегi үшiн нендей бiр кемсiтусiз сыйақы алуына, сондай-ақ жұмыссыздықтан әлеуметтiк қорғалуға құқығы бар.
Ереуiл жасау құқығын

Қазақстан Республикасы нормативтік құқықтық актілерінің ақпараттық- құқықтық жүйесі http://adilet.zan.kz

Қазақстан Республикасы Президентінің ресми сайты http://www.akorda.kz/

Ибраева А. Заң терминдерінің қазақша- орысша және қазақша- орысша түсіндірме сөздігі. Алматы, 1996

қоса алғанда, заңмен белгiленген тәсiлдердi қолдана отырып, жеке және ұжымдық еңбек дауларын шешу құқығы

мойындалады.

4. Әркiмнiң тынығу құқығы бар. Еңбек шарты бойынша, жұмыс iстейтiндерге заңмен белгiленген жұмыс уақытының ұзақтығына, демалыс және мереке күндерiне, жыл сайынғы

ақылы демалысқа кепiлдiк берiледi.

Құқық негіздері Жоғарғы мектеп 10 сынып
Қылмыстық іс жүргізу құқығының негіздері
Алдыңғы білім:
Мектеп бағдарламасы көлемінде 9 - сынып «Құқық негіздері» пәні бойынша алған білімдері мен күнделікті өмірдегі әлеуметтік тәжірибелерін, сондай-ақ БАҚ көздерінен берілетін ақпараттарды қолданады. Сонымен қатар Қазақстандағы қазіргі кездегі құқықтық және саяси-әлеуметтік оқиғалардан хабардар.
Контекст
Осы бөлім қылмыстық процестің негізгі міндеттері мен қағидаттары туралы білім қалыптастырады.
Осы бөлімдегі «Құқық негіздері» пәнінің тілдік мақсаттары Төменде оқушыларға қажетті ғылыми тіл қамтылған тілдік мақсат үлгісі берілген.
Пәндік мақсат	Тілдік мақсат	Пәнге қатысты лексика мен терминология	Диалогқа/жазылымға қажетті тіркестер
қылмыстық процестің негізгі міндеттері мен қағидаттарын түсіндіру қылмыстық процесс субъектілерін ажырату ҚР Қылмыстық іс жүргізу кодексіне сәйкес сот талқылауының негіздері бойынша білімін шығармашылық түрде көрсету	Оқушылар: топтарға қылмыстық процестің міндеттері берілген мәтін таратылады. Оқушылар топта талдау жүргізеді (оқылым, айтылым дағдысы) сот талқылауын ұйымдастырады (тыңдалым, айтылым дағдысы) «Бар сот адамның өз ішінде» (И.Кант) тақырыбында эссе жазады. (жазылым дағдысы )	қылмыстық процесс; қылмыстық процестің қағидаттары; қылмыстық процесс субъектілері; сот отырысы;	Кілт сөздер мынылар(…) Негізгі идеясы (...) Жаза тағайындалады, себебі (...) Қылмыстық жауапкершілікке тарту жолдары ерекше, себебі (...) Қылмыс субъектісінің жасы...
Тілдік мақсаттың өзге үлгілерін құру және ғылыми тілді оқыту үшін қосымша көмек ретінде жоғарыда келтірілген «Тілдік мақсаттары

туралы» бөлімін басшылыққа алыңыз.
Қысқаша шолу
Бұл бөлім қылмыстық процесті талдайды. Сот талқылауын көрсетеді. Негізгі сұрақтар: Қылмыстық процестің міндеттері мен қағидаттары қандай? Қылмыстық процестің субъектілері кімдер? Қылмыстық іс жүргізу бойынша сот талқылауы қалай өтеді?
Оқыту мақсаттары	Ұсынылатын оқыту іс-әрекеттері	Мұғалімге ескертпелер	Оқыту ресурстары
10.4.1.1 қылмыстық процестің негізгі міндеттері мен қағидаттарын түсіндіру	Қылмыстық процестің міндеттері мен принциптері Т. Топтарға қылмыстық процестің міндеттері берілген мәтін таратылады. Оқушылар топта талдау жүргізеді. Талдау алгоритмі: Кілт сөздерді анықтап мәнін ашу; Негізгі идеяларды анықтау; Қорытынды шығару. Топтар өз жұмыстарын постерлерде жариялайды. Топтар бір-біріне өзара сұрақтар қояды. Б. Жалпы сынып талқылауына «Қылмыстық процестің міндеттеріне қандай ұсыныстар мен толықтырулар енгізуге болады?» деген сұрақ ұсынылады. Ж. Жұпта қылмыстық процестің бір қағидатын талқылайды. Олардың мақсаты өздеріне берілген қағидаттың мәнін ашу. Б. Жұптар қағидаттарын жалпы сыныпқа таныстырды, сұрақтарға жауап береді. Тақтада алдын-ала қағидаттардың атаулары белгіленген постердегі өз орындарына қағидаттың негізгі мәнін жазады. Осылайша дайын болған постер жалпы сынып талқылауына салынып, қағидаттардың	8-бап. Қылмыстық процестің мiндеттерi Қылмыстық құқық бұзушылықтардың жолын кесу, оларды бейтараптықпен, тез және толық ашу, тергеп- тексеру, оларды жасаған адамдарды әшкерелеу және қылмыстық жауаптылыққа тарту, әдiл сот талқылауы және қылмыстық заңды дұрыс қолдану, адамдарды, қоғамды және мемлекетті қылмыстық құқық бұзушылықтардан қорғау қылмыстық процестің мiндеттерi болып табылады. Қылмыстық iстер бойынша iс жүргiзудiң заңда белгiленген тәртiбi адамды және азаматты негiзсiз айыптау мен соттаудан, оның құқықтары мен бостандықтарын заңсыз шектеуден қорғауды, ал	Қазақстан Республикасының Қылмыстық-процестік кодексi, 2014 жылғы 4 шілдедегі № 231-V ҚРЗ 2-тарау. ҚЫЛМЫСТЫҚ ПРОЦЕСТІҢ МІНДЕТТЕРІ МЕН ҚАҒИДАТТАРЫ

маңызы неде? деген сұраққа жауап беріледі.

Б. Оқушылар жазбаша тапсырма орындайды. «Бар сот адамның өз ішінде» (И.Кант) тақырыбына эссе жазады.

кiнәсiз адам заңсыз айыпталған немесе сотталған жағдайда, оны дереу және толық ақтауды қамтамасыз етуге, сондай-ақ заңдылық пен құқықтық тәртiпті нығайтуға, қылмыстық құқық бұзушылықтардың алдын алуға, құқықты құрметтеу көзқарасын қалыптастыруға

ықпал етуге тиiс.

10.4.1.2 қылмыстық процесс субъектілерін ажырату

Қылмыстық процесс субъектілері

Б. Презентацияда қылмысқа процесс субъектілерінің атаулары жазылған, анықтамасы берілмеген ақпарат оқушыларға көрсетіледі.

Т. Келесі кезекте оқушыларға қылмыс суреттелген жағдаят таратылады. Оқушылар қылмысты тергеуден сот шешімі шыққанға дейін аралықта қылмыс процесі субъектілерінің процеске қатысу регламентін көрсетеді.

Топтар өз жауаптарын жалпы сынып алдында қорғайды.

Ж. Оқушылар қылмыстық процесс субъектілерін толық ашатын мәтінді бірігіп талқылап, өзара сұрақтар қояды.

Т. Топтар қайта бірігіп өздеріне берілген жағдаятта бірінші жауаптарында жіберілген қателерін анықтайды, толықтырады.

Т. Топтар өздерінің алдыңғы талқылаудағы болжамдарында жіберілген қателері мен толықтыруларын көрсетеді.

Б. Сынып оқушыларына сот талқылауына қатысушылар рольдеріне бөлініп береді. Оқушылар қатысушылардың функциялары мен рөлі бойынша дайындалады. Құқықтық жағдаяттың мазмұны таныстырылады.

Мұғалім қылмысқа

қатысты жағдаят бейнеленген кез-келген суреттерді ұсына алады.

Мұғалімге барлық

жауаптарды тыңдап, ауызша бағалау жүргізеді.

Мұғалім оқушылардың келесі сабақта «Сот» рөлдік ойыны өтетінін айтуы тиіс. Үй тапсырмасына тиянақты дайындалуын бақылау қажет.

Қазақстан Республикасы нормативтік құқықтық актілерінің ақпараттық-құқықтық жүйесі

http://adilet.zan.kz

Қазақстан Республикасы Президентінің ресми сайты

http://www.akorda.k z/

Қазақстан Республикасының Қылмыстық-процестік кодексi, 2014 жылғы 4 шілдедегі № 231-V ҚРЗ

10.4.1.3 ҚР

Қылмыстық іс жүргізу кодексіне сәйкес сот

талқылауының негіздері бойынша білімін шығармашылық түрде көрсету

Қылмыстық іс жүргізу құқығындағы сот талқылауы негіздері

Б. Сот талқылауына қатысушылардың міндеттері:

істің барлық жағдайын түсінуі керек;
айыпталушының кінәсі немесе кінәсіздігінің дәрежесін анықтау;
айыптаушы немесе ақтаушы әділ сот шешімін шығару.

Ж. Сот процесіне нақты қатысушылары болып табылмайтын оқушылардың міндеттері:

сот отырысы жайлы мақала дайындау;
сот талқылауына баға береді.

Оқушылардың іс-әрекеттерін ұйымдастыру:

оқушылар алдын-ала

жасалған құқық бұзушылықпен танысуы тиіс. Сот талқылауларына қатысушылардың рөлдері алдын-ала бөлініп беріледі. Себебі олар өз іс қимылының бағытын, сөздерін дайындауы тиіс. Шешімдерін дайындағанда олар

жеңілдететін және ауырлататын мән-жайларды қарастырады.

Қазақстан Республикасы нормативтік құқықтық актілерінің ақпараттық-құқықтық жүйесі

http://adilet.zan.kz

Қазақстан Республикасы Президентінің ресми сайты

http://www.akorda.k z/

Қазақстан Республикасының Қылмыстық-процестік кодексi, 2014 жылғы 4 шілдедегі № 231-V ҚРЗ

Құқық негіздері Жоғарғы мектеп 10 сынып
Азаматтық іс жүргізу құқығының негіздері
Алдыңғы білім:
Мектеп бағдарламасы көлемінде 9 - сынып «Құқық негіздері» пәні бойынша алған білімдері мен күнделікті өмірдегі әлеуметтік тәжірибелерін, сондай-ақ БАҚ көздерінен берілетін ақпараттарды қолданады. Сонымен қатар Қазақстандағы қазіргі кездегі құқықтық және саяси-әлеуметтік оқиғалардан хабардар.
Контекст
Осы бөлім азаматтық процестің негізгі міндеттері мен қағидаттары туралы білім қалыптастырады.
Осы бөлімдегі «Құқық негіздері» пәнінің тілдік мақсаттары Төменде оқушыларға қажетті ғылыми тіл қамтылған тілдік мақсат үлгісі берілген.
Пәндік мақсат	Тілдік мақсат	Пәнге қатысты лексика мен терминология	Диалогқа/жазылымға қажетті тіркестер
азаматтық процестің негізгі міндеттері мен принциптерін талдау азаматтық процесстің субъектілерін ажыратады кәмелетке толмағандардың азаматтық процеске қатысу ерекшеліктерін анықтау	Оқушылар: жалпы сынып талқылауы «азаматтық процестің міндеттеріне қандай ұсыныстар мен толықтырулар енгізуге болады?» (айтылым) оқушылар «Азаматтық процесс субъектілері» мәтінімен жұмыс жасайды (оқылым).	азаматтық процесс; азаматтық процестің субъектілері; тараптар; талапкер; жауапкер.	Мынадай ұсыныстар мен толықтырулар енгізуге (…) болар еді. Азаматтық процестің ерекшелігі (...) Азаматтық процестің субъектілері мыналар (...) Кәмелетке толмағандардың азаматтық процеске қатысу ерекшеліктері (...)
Тілдік мақсаттың өзге үлгілерін құру және ғылыми тілді оқыту үшін қосымша көмек ретінде жоғарыда келтірілген «Тілдік мақсаттары туралы» бөлімін басшылыққа алыңыз.
Қысқаша шолу
Бұл бөлім азаматтық процесті қарастырады. Кәмелетке толмағандарды азаматтық процеске қатысу ерекшеліктерін анықтайды. Негізгі сұрақтар: Азаматтық процестің негізгі міндеттері мен қағидаттары қандай? Азаматтық процесті іске асыру ерекшеліктері неде?

Оқыту мақсаттары

Ұсынылатын оқыту іс-әрекеттері

Мұғалімге ескертпелер

Оқыту ресурстары

10.4.2.1 азаматтық процестің негізгі

міндеттері мен принциптерін

талдау

Азаматтық процестің міндеттері мен қағидаттары

Т. Топтарға азаматтық процестің міндеттері берілген мәтін таратылады. Оқушылар топта талдау жүргізеді. Талдау алгоритмі:

кілт сөздерді анықтап мәнін ашу;
негізгі идеяларды анықтау;
қорытынды шығару.

Топтар өз жұмыстарын постерлерде жариялайды. Топтар бір-біріне өзара сұрақтар қояды.

Б. Жалпы сынып талқылауына «азаматтық процестің міндеттеріне қандай ұсыныстар мен толықтырулар енгізуге болады?» деген сұрақ ұсынылады.

Ж. Кодекстерден алынған қылмыстық және азаматтық процестер қағидаттарының тізімін салыстырады. Оқушылар негізгі ерекшеліктерді анықтауы тиіс. Осы ерекшеліктер арқылы екі процестің айырмашылықтарын көрсетеді.

Б. Жалпы сынып талқылауында азаматтық және қылмыстық процестердің өздеріне тән белгілері анықталады.

4-бап. Азаматтық сот ісін жүргізудің міндеттері Азаматтардың, мемлекеттің және заңды тұлғалардың бұзылған немесе даулы құқықтарын, бостандықтары мен заңды мүдделерін қорғау және қалпына келтіру, азаматтық айналымда және жария-құқықтық қатынастарда заңдылықты сақтау, дауды бейбіт жолмен реттеуге жәрдемдесу, құқық бұзушылықтардың алдын алу мен қоғамда заңға және сотқа құрметпен қарауды қалыптастыру азаматтық сот ісін жүргізудің міндеттері болып табылады.

Азаматтық процестер қағидаттары 6-22 баптарда қарастырылған. Қағидаттарды терең талдап қажет емес. Тізім бойынша қылмыстық және азаматтық кодекстерде берілген қағидаттарды салыстыру. Екі кодексте де көрсетілген, тек бірінде кездесетін қағидаттарды анықтап талдаса жеткілікті.

Қазақстан Республикасы нормативтік құқықтық

актілерінің ақпараттық- құқықтық жүйесі

http://adilet.zan.kz

Қазақстан Республикасының Азаматтық процестік кодексі

Қазақстан Республикасының Кодексі 2015 жылғы 31 қазандағы № 377-V ҚРЗ

http://adilet.zan.kz/kaz/docs/K 1500000377/k377_1.htm

10.4.2.2 азаматтық

процестің субъектілерін

Азаматтық процестің субъектілері

Ж. Оқушылар «Азаматтық процесс субъ6е7ктілері»

Оқушылар азаматтық

процесс пен қылмыстық процестің

Қазақстан Республикасы нормативтік құқықтық

актілерінің ақпараттық-

ажыратады

10.4.2.3 кәмелетке толмағандардың азаматтық процеске қатысу ерекшеліктерін анықтау

мәтінімен жұмыс жасайды.

Ж. Жұптарға бірігіп өзара сұрақтар қояды.

Т. Шағын топтарда мәтінді талдап «азаматтық процесс субъектілері» тақырыбында интеллект карта құрастырады.

Б. Шеңбер бойымен интеллект карталармен алмасады. Топтар ұнаған жауаптарды «+» таңбасымен белгілейді, ұсыныстарын қосады. Өз жұмыстарын қайта алып өзгерістерді талдайды.

Т. Кәмелетке толмағандардың азаматтық процеске қатысуы жайлы мәтін таратылады. Оқушылар азаматтық процесс пен қылмыстық процестегі ерекшеліктерді анықтайды.

айырмашылықтарын анықтауы керек. Сонда олар азаматтық процестің ерекшелігін және

міндеттерін дұрыс түсінеді.

құқықтық жүйесі http://adilet.zan.kz

Қазақстан Республикасының Кодексі 2015 жылғы 31 қазандағы № 377-V ҚРЗ

http://adilet.zan.kz/kaz/docs/K 1500000377/k377_1.htm

Құқық негіздері Жоғарғы мектеп 10 сынып

Әкімшілік іс жүргізу құқығының негіздері

Алдыңғы білім:

Мектеп бағдарламасы көлемінде 9 сынып «Құқық негіздері» пәні бойынша алған білімдері мен күнделікті өмірдегі әлеуметтік тәжірибелерін, сондай-ақ БАҚ көздерінен берілетін ақпараттарды қолданады. Сонымен қатар Қазақстандағы қазіргі кездегі құқықтық және саяси-әлеуметтік оқиғалардан хабардар.
Контекст
Бұл бөлім әкімшілік процесс ұғымын, оның міндеттері мен қағидаттарын анықтайды.
Осы бөлімдегі «Құқық негіздері» пәнінің тілдік мақсаттары
Төменде оқушыларға қажетті ғылыми тіл қамтылған тілдік мақсат үлгісі берілген.
Пәндік мақсат		Тілдік мақсат	Пәнге қатысты лексика мен терминология		Диалогқа/жазылымға қажетті тіркестер
әкімшілік процесс ұғымын, оның міндеттері мен принциптерін түсіндіру әкімшілік процесті жүзеге асырудың құқықтық негіздерін анықтау		Оқушылар: Кодекстің 37-тарауына сәйкес: әкімшілік құқықты іске асырудың ерекшелігінің неде екендігін анықтайды (оқылым, айтылым дағдылары).	әкімшілік процесс; арыз; өтініш; шағым; заңды өкіл; сарапшы; куәгер.		Мен...деп ойлаймын Әкімшік процестің ерекшілігі(...) Мынадай ұсыныстар мен толықтырулар енгізуге (…) болар еді. Әкімшілік процестің субъектілері мыналар (...) Әкімшілік процестің қағидаттары (...)
Тілдік мақсаттың өзге үлгілерін құру және ғылыми тілді оқыту үшін қосымша көмек ретінде жоғарыда келтірілген «Тілдік мақсаттар туралы» бөлімін басшылыққа алыңыз.
Қысқаша шолу
Осы тақырыпты игеру барысында оқушылар әкімшілік процестің ерекшеліктерін талдайды. Жаңа пәндік ұғымдар мен дағдыларды игереді. Бұл бөлімнің басты сұрақтары: Әкімшілік процесс дегеніміз не? Әкімшілік процесс қалай іске асырылады?
Оқыту мақсаттары	Ұсынылатын оқыту іс-әрекеттері			Мұғалімге ескертпелер		Оқыту ресурстары

әкімшілік процесс ұғымын, оның міндеттері мен принциптерін түсіндіру
әкімшілік процесті жүзеге асырудың құқықтық негіздерін анықтау

Әкімшілік процесс түсінігі, міндеттері мен принциптері

Т. Топтарға әкімшілік процестің түсінігі мен міндеттері берілген мәтін таратылады. Оқушылар топта талдау жүргізеді. Талдау алгоритмі:

кілт сөздерді анықтап мәнін ашу;
негізгі идеяларды анықтау;
қорытынды шығару.

Топтар өз жұмыстарын постерлерде жариялайды. Топтар бір-біріне өзара сұрақтар қояды.

Б. Жалпы сынып талқылауына «Әкімшілік процестің міндеттеріне қандай ұсыныстар мен толықтырулар енгізуге болады?» деген сұрақ ұсынылады.

Ж. Жұпта әкімшілік процестің бір қағидатын талқылайды. Олардың мақсаты өздеріне берілген қағидаттың мәнін ашу.

Б. Жұптар қағидаттарын жалпы сыныпқа таныстырды, сұрақтарға жауап береді. Тақтада алдын-ала қағидаттардың атаулары белгіленген постердегі өз орындарына қағидаттың негізгі мәнін жазады. Осылайша дайын болған постер жалпы сынып талқылауына салынып, қағидаттардың маңызы неде деген сұраққа жауап беріледі.

Ж. Әкімшілік процесті жүзеге асырудың ерекшеліктерін

Мұғалім өзінің балама жауаптарын дайындайды.

Мұғалім оқушылардың тақырып аясынан ауытқымауын қадағалап, керек кезде көмек қолын созады.

ҚР Конституциясы

Қазақстан Республикасының нормативтік құқықтық актілерінің ақпараттық- құқықтық жүйесі http://adilet.zan.kz

ҚР Президентінің ресми сайты

http://www.akorda.kz/ http://online.zakon.kz

Әкімшілік құқық бұзушылық туралы Кодекс,

Бөлім 4, тарау 37

Кодекстің 37 тарауын қарастыра отыра анықтайды.

Әр жұп ең маңызды деп есептейтін бірнеше ерекшеліктерін жалпы сыныпқа таныстырады.

Құқық негіздері Жоғарғы мектеп 10 сынып
Халықаралық жария құқығы
Алдыңғы білім:
Мектеп бағдарламасы көлемінде 9 - сынып «Құқық негіздері» пәні бойынша алған білімдері мен күнделікті өмірдегі әлеуметтік тәжірибелерін, сондай-ақ БАҚ көздерінен берілетін ақпараттарды қолданады. Сонымен қатар Қазақстандағы қазіргі кездегі құқықтық және саяси-әлеуметтік оқиғалардан хабардар.
Контекст
Бұл бөлім халықаралық жария құқық туралы түсінік береді және халықаралық құқықтың қоғамдық қатынастардағы рөлін анықтайды.
Осы бөлімдегі «Құқық негіздері» пәнінің тілдік мақсаттары
Төменде оқушыларға қажетті ғылыми тіл қамтылған тілдік мақсат үлгісі берілген.
Пәндік мақсат	Тілдік мақсат	Пәнге қатысты лексика мен терминология	Диалогқа/жазылымға қажетті тіркестер
10.5.1.1 халықаралық жария құқық ұғымын түсіндіру және оның реттейтін қоғамдық қатынастар саласын анықтау	Оқушылар: топтар өз жұмыстарын интеллект карта негізінде жасап, қорғайды. (айтылым дағдылары)	халықаралық жария құқық; БҰҰ, НАТО, АСЕАН, ЕҚЫҰ	Халықаралық жария құқық... Мен...деп ойлаймын ....халықаралық органдардың құқықтық мәртебесі... ....органдарының ықпалын кеңейту қажет, себебі...
Тілдік мақсаттың өзге үлгілерін құру және ғылыми тілді оқыту үшін қосымша көмек ретінде жоғарыда келтірілген «Тілдік мақсаттар туралы» бөлімін басшылыққа алыңыз.
Қысқаша шолу
Осы тақырыпты игеру барысында оқушылар халықаралық шарттардың маңызын талдайды. Жаңа пәндік ұғымдар мен дағдыларды игереді. Бұл бөлімнің басты сұрақтары: Халықаралық жария құқық деген не? Халықаралық шарттар мен ұйымдардың атқаратын қызметі неде?

Оқыту мақсаттары

Ұсынылатын оқыту іс-әрекеттері

Мұғалімге ескертпелер

Оқыту ресурстары

10.5.1.1

халықаралық жария құқық ұғымын түсіндіру және оның реттейтін қоғамдық қатынастар саласын анықтау

Халықаралық жария құқығы түсінігі

Б Тақырыпқа шығу мақсатында талқылау жүргізіледі.

Мемлекет дегеніміз не?
Қандай халықаралық ұйымдарды білесіздер?
Мемлекеттер арасындағы қарым-қатынастар қалай реттеледі?

М. Халықаралық шарттар, мемлекет аралық шарттар, халықаралық көпжақты, екіжақты шарттар ұғымдарын ашады.

Т. Оқушылар топта халықаралық ұйымдарға (құқықтық статусы, негізгі атқаратын қызмет түрлері, құрамы) интеллект карта құрастырады.

Оқушылар сынып алдында өз сызбаларын қорғайды.

Д/Ж. Оқушылар дүниежүзілік мұхитта, космоста, транзиттік өзендерді пайдалану және т.б. аясында халықаралық қатынастардың құқықтық реттелуі жайлы таныстырылым дайындайды.

Мұғалім алдын-ала дұрыс жауаптарын дайындайды.

Мұғалім әр топқа БҰҰ, НАТО, АСЕАН, ЕҚЫҰ

және т.б. халықаралық ұйымдар бойынша

ресурстар үлестіреді.

Немесе ғаламторды пайдалануға болады.

http://adilet.zan.kz/kaz/docs/ Z050000054_

https://keden.kz/ru/zakon.php

?id=13851

Құқық негіздері Жоғарғы мектеп 10 сынып
Халықаралық құқықтағы адам құқықтарының қорғалуы
Алдыңғы білім:
Мектеп бағдарламасы көлемінде 9 - сынып «Құқық негіздері» пәні бойынша алған білімдері мен күнделікті өмірдегі әлеуметтік тәжірибелерін, сондай-ақ БАҚ көздерінен берілетін ақпараттарды қолданады. Сонымен қатар, Қазақстандағы қазіргі кездегі құқықтық және саяси-әлеуметтік оқиғалардан хабардар.
Контекст
Бұл бөлімде халықаралық құқықтағы адам құқықтарын қорғау қарастырылады.
Осы бөлімдегі «Құқық негіздері» пәнінің тілдік мақсаттары
Төменде оқушыларға қажетті ғылыми тіл қамтылған тілдік мақсат үлгісі берілген.
Пәндік мақсат		Тілдік мақсат		Пәнге қатысты лексика мен терминология		Диалогқа/жазылымға қажетті тіркестер
10.5.2.1 қазіргі халықаралық құқықтағы адам құқықтарын қорғауды жүзеге асыратын органдар мен ұйымдарды анықтау		Оқушылар: «халықаралық ұйымдар әлем елдерінде адам құқығын қорғауда қаншалықты жетістікке жетті?» тақырыбына эссе жазады. (жазылым дағдылары)		ЕҚЫҰ; Жоғарғы комиссар; Адам құқықтары бойынша Бюросы; БҰҰ; ЮНЕСКО		Конституция... Мен...деп ойлаймын Адам құқықтарын қорғау маңызды, себебі... Халықаралық құқықтағы (...) Мынадай ұсыныстар мен толықтырулар енгізуге (…) болар еді.
Тілдік мақсаттың өзге үлгілерін құру және ғылыми тілді оқыту үшін қосымша көмек ретінде жоғарыда келтірілген «Тілдік мақсаттар туралы» бөлімін басшылыққа алыңыз.
Қысқаша шолу
Осы тақырыпты игеру барысында оқушылар адам құқықтарын қорғауды жүзеге асыратын органдар мен ұйымдарды анықтайды. Жаңа пәндік ұғымдар мен дағдыларды игереді. Бұл бөлімнің басты сұрақтары: Халықаралық құқықтағы адам құқықтарын қорғауды жүзеге асыратын органдар мен ұйымдар қандай? Халықаралық құқықта адам құқықтарын қорғау механизмдері мен процедуралары қандай?
Оқыту мақсаттары	Ұсынылатын оқыту іс- әрекеттері		Мұғалімге ескертпелер		Оқыту ресурстары

10.5.2.1 қазіргі халықаралық құқықтағы адам құқықтарын қорғауды жүзеге асыратын органдар мен ұйымдарды анықтау

Қазіргі халықаралық құқықта адам құқықтарын қорғау механизмдері мен процедуралары

Б. Оқушылармен талқылау жүргізіледі. Оқушылар

«Қазақстан тарихы» және

«Дүние жүзі тарихы» пәндерінен меңгерген білімдерін пайдалана отырып, төмендегі сұрақтарға талқылау жүргізеді.

- БҰҰ қашан және қалай құрылды?

Бұл ұйымның құрылуында қандай мақсаттар тұрды?
Адам құқықтарын қорғау туралы Декларация туралы не білесің?

Т. Оқушылар өз топтарында адам құқықтарын қорғайтын басқа да халықаралық ұйымдардың ішінен біреуін таңдап, таныстырылым дайындайды.

Д. Оқушылар «Халықаралық ұйымдар әлем елдерінде адам құқығын қорғауда қаншалықты жетістікке жетті?» тақырыбына эссе жазады.

ЕҚЫҰ;

ЕҚЫҰ ұлттық азшылықтар бойынша Жоғарғы комиссары;

ЕҚЫҰ демократиялық институттар мен адам құқықтары бойынша Бюросы;

Адам құқықтары бойынша Европа Соты;

Біріккен Ұлттар Ұйымы (БҰҰ);

БҰҰ адам құқықтары бойынша Жоғарғы комиссары;

БҰҰ адам құқықтары бойынша Кеңесі;

ЮНЕСКО

http://www.ohchr.org/RU/HRBodies/Pages/HumanRig htsBodies.aspx

Office of the UN High Commissioner for Human Rights

United Nations Office at Geneva 1211 Geneva 10, Switzerland

http://www.ohchr.org

е-mail: tb-petitions@ohchr.org

The OSCE High Commissioner on National Minorities Р.О. Вох 20062

2500 ЕВ, The Hague, The Netherlands

http://www.osce.org/hcnm/29869.html е-mail: hcnm@hcnm.jrg

The OSCE Office for Democratic Istitutions and Human Rights

Аleje Ujazdowskie, 19

00-557 Warsaw, Poland

http://www.osce.org/odihr/ е-mail: office@odihr.pl

Еurореаn Соurt оf Human Rights Соunsil of Europe Р-67075 Strasbourg Cedex, France

http://www.echr.coe.int Факс: +33(3)88412730

Қысқа мерзімді жоспар Сабақ жоспарының үлгісі

Жоспарлауды бастамас бұрын өзіңіздің орта мерзімді жоспарыңызға қараңыз.

Сабақ жоспарлары осы берілген үлгі негізінде, білім беру саласындағы соңғы өзгерістерді есепке ала отырып құрылуы қажет.

Сабақ тақырыбы: Қазақстан Республикасындағы отбасы құқығының қайнар көздері		Мектеп:
Мерзімі:		Мұғалімнің аты - жөні:
Сынып:		Қатысқан оқушылар саны:	Қатыспағандар:
Осы сабақ арқылы жүзеге асырылатын оқу мақсаттары	10.3.3.1 отбасылық қарым-қатынастар саласындағы нормативтік құқықтық актілердің қажеттілігін түсіндіру («ҚР Неке және отбасы туралы кодексі», «ҚР бала құқықтары туралы заңы»)
Сабақтың мақсаты	Отбасы мағынасын аша отырып, отбасы құндылықтары, отбасының қоғам мен мемлекетте алатын орны мен ролін,маңыздылығын айқындау
Бағалау критерийлері	Отбасы құру қағидаларын анықтайды. Отбасының атқаратын функциясын түсіндіреді. Отбасы құндылықтарын талдайды.
Тілдік мақсаттар	Пәндік лексика мен терминология: Отбасы, неке, отбасы мүшелері, ерлі-зайыптылар, отбасы құқығы, толық отбасы, толық емес отбасы Диалог құруға /жазылымға қажетті сөздер топтамасы: Отбасы дегеніміз... Отбасының қоғамдағы маңызы... Неке дегеніміз... Некеге тұрудың негізгі шарттары... Қазақстан Республикасында мемлекеттік органдарда ғана қиылған неке заңды деп есептеледі, себебі ... Біздің анықтағанымыз... Қорытындысында... Біздің тобымыздың ойынша....
Құндылықтарды дарыту	Өз еліне және қазақстандық заңдылықтарға деген құрметті қалыптастыру - Жаһандық азаматтылық Құрмет пен ашықтық.
Алдыңғы меңгерілген білім	Мектеп бағдарламасы көлемінде қоғамдық гуманитарлық пәндері бойынша алған білімдерін, күнделікті өмірдегі әлеуметтік тәжірибелерін және БАҚ көздерінен берілетін отбасы және неке туралы ақпараттарды қолданады.
Сабақ барысы

Сабақтың

қезеңдері

Сабақта орындалатын іс - әрекеттер

Оқыту ресурстары

Басы

Б Суреттер арқылы сабақ тақырыбын ашу.

Ойлар генерациясы:

«Отбасы – тіршіліктің тірегі...»? – деген ойды қалайша түсінуге болады?

Оқушылардың тиісті жауаптарымен сұрақты талқылаңыз.

Жаңа сабақтың тақырыбын, оқу мақсаттарын баяндау. Бағалау критерийлерімен таныстыру.

Ортасы

Пәндік лексика мен терминология:

Отбасы – бірлесіп күн көретін туыстық қатынаста тұратын адамдар тобы.

Отбасы мүшелері – бір отбасыға тиесілі әкесі, анасы, балалары.

Ерлі-зайыптылар – неке негізінде үйленген ер мен әйел адамдар жұбы

Отбасы құқығы- «Неке және отбасы» туралы заңдар көрсетілген жанұя мүшелерінің заңдық еріктері мен міндеттері

Толық отбасы – отбасы мүшелері (ата-анасы, балалары, атасы мен әжесі) түгел болатын отбасыны айтады.

Толық емес отбасы – балалардың ата-анасының біреуінің ғана болуымен сипатталады.

Бейнесюжеттер тамашалау.

Тақырыптары:

Отбасы құндылықтарын сақта http://www.youtube.com/watch?v=LSo90qFfRfQ

Бейнесюжеттен туындайтын тақырыптық сұрақтар:

Отбасы дегеніміз (...)
Отбасының қоғамдағы маңызы (...)
Неке дегеніміз (...)
Некеге тұрудың негізгі шарттары (...)
Қазақстан Республикасында мемлекеттік органдарда ғана қиылған неке заңды деп есептеледі, себебі (...)

Мұғалімнің түсіндірмесі:

Отбасылық құқықтың қайнар көздері КР Конституциясы

27-бап. Неке мен отбасы, ана мен әке және бала мемлекеттiң қорғауында болады

ҚР Неке және отбасы туралы кодексі, ҚР бала құқықтары туралы заңы

Неке мен отбасы, ана мен әке және бала мемлекеттiң қорғауында болады.
Балаларына қамқорлық жасау және оларды тәрбиелеу - ата-ананың етене құқығы әрi мiндетi.
Кәмелетке толған еңбекке қабiлеттi балалар еңбекке жарамсыз ата-анасына қамқорлық жасауға мiндеттi. Неке (ерлі-зайыптылық) және отбасы туралы Қазақстан Республикасының 2011 жылғы 26 желтоқсандағы № 518-ІV Кодексі.
бап. Қазақстан Республикасының неке-отбасы заңнамасымен реттелетін қатынастар

Қазақстан Республикасының неке-отбасы заңнамасы:

отбасы мүшелері: ерлі-зайыптылар, ата-аналар мен балалар арасындағы, ал Қазақстан Республикасының неке-отбасы заңнамасында көзделген жағдайларда және шектерде басқа туыстар мен өзге де адамдар арасындағы құқықтар мен міндеттерді, мүліктік және жеке мүліктік емес қатынастарды белгілейді;
некеге отырудың (ерлі-зайыпты болудың), некені (ерлі-зайыптылықты) тоқтатудың және оны жарамсыз деп танудың шарттары мен тәртібін белгілейді;
жетім балаларды, ата-анасының қамқорлығынсыз қалған балаларды отбасына орналастырудың нысандары мен тәртібін айқындайды;
азаматтық хал актілерін мемлекеттік тіркеу тәртібін реттейді;
азаматтық хал актілерін мемлекеттік тіркеуді жүзеге асыратын мемлекеттік органдардың функцияларын айқындайды.

Тапсырма. Жеке жұмыс.

Оқушыларға отбасылық анықтама кестесін толтыруға тапсырма беріледі.

Отбасылық анықтама кестесінің толықтырылмаған формасы.

І топ Отбасы адамға не береді?	ІІ топ Отбасы мүшелерін не біріктіреді ?	ІІІ топ Отбасы мемлекетке не береді?	IV топ Отбасы мүшелері н атаңыз

		І топ Отбасы адамға не береді?	ІІ топ Отбасы мүшеле рін не біріктіре ді?	ІІІ топ Отбасы мемлекет ке не береді?	IV топ Отбасы мүшелерін атаңыз
		қорғаныс	Туысқан дық	Азаматты қ	Ерлі- зайыптылар
		өзара түсінуші лік	Ортақ шаруаш ылық	Жұмыске р	Ата – ана мен балалар, асырап алушылар
		ұрпақты жалғасты ру	Бала	Салық төлеуші	Ата-әжелер
		құрмет	Дәстүр	Ғалым	Өгей әке- шеше
		жылулық	Құқық пен міндетке рлік	Өнертапқ ыш	Аға-іні, қарындас
		жайлылы қ		Отан қорғаушы
	Топтық жұмыс: Отау құру І топ (кереге) – Отбасы ұғымы, отбасының құқықтық негізі, құру қағидалары ІІ топ (уық) – Некеге тұрудың шарттары мен тәртібі ІІІ топ (шаңырақ)– Отбасының атқаратын функциясы Бағалау критерийі: Отбасы құру қағидаларын анықтайды. Неке ерекшеліктері, шарттары мен тәртібін түсіндіреді Отбасының атқаратын функциясын талдайды. Оқушылар назарына киіз үйдің құрылысы ұсынылады.
Соңы	Рефлексия Отбасы құқығының қайнар көздері ... Отбасы құқығы мемлекет тарапынан қорғалу керек, себебі... Отбасы құру жолдары мен қағидалары ... Отбасының қоғамдағы ролі маңызды себебі... Үй тапсырмасы: «Бақытты отбасы қандай болуы керек?»

	тақырыбында инфографикалық модель (үй, сурет, бейне түрінде) құрастыру.
Қосымша ақпарат
Дифференциациялап оқыту – Оқушыларға көбірек қолдау көрсетуді қалай жоспарлайсыз? Қабілеті жоғары оқушыларға қандай міндеттер қоюды жоспарлайсыз?		Бағалау – Оқушылардың білімін қалай тексересіз?		Пәнаралық байланыс Қауіпсіздік ережелері АКТ-ны қолдану Құндылықтармен байланыс (тәрбие элементі)
Коммуникативті дағдыларын дамыту мақсатында құрылған топтар/жұптар тілді меңгеру қабілеті төмен оқушыларды тілді меңгеру қабілеті жоғары оқушылардың қолдау көрсетуін меңзейді. Мұғалім талқылау үрдісі кезінде барлық оқушылардың бірегей қатысуын қадағалау тиіс. Дәйекті дәлелдерге ғана негізделген қорытындыға жетудің мағынасының мәні, сыныптағы қабілеті төмен оқушы дәлелдерге негізделе отырып кем дегенде өз ойын білдіре алады, ал қабілеті жоғары оқушы тәуелсіз, негізгі жауап береді.		Топтар арасында жұмыс жасау, талқылауды тыңдау немесе талқылауға көмек беру, қажетіне қарай топтар немесе жеке оқушыларға қолдау көрсету. Талқылау барысында оқушылар берілген жағдаяттарды қалай шешкендігін, топтағы зерттеу жұмысын бағалау.		Отбасы құқығы және некенің түрлерін зерттеу барысында оқушылардың бойында отбасылық құндылықтар, өзара түсінушілік, адамгершілік қасиеттері қалыптастырылады. Отбасы қоғамның ең басты тірегі екенін сезінеді.
Рефлексия Сабақ мақсаты/оқу мақсаты қаншалықты жүзеге асты? Бүгін оқушылар нені үйренді? Оқыту ортасы қандай болды? Дифференциациялап оқыту өз мәнінде жүзеге асты ма? Өз уақытымды ұтымды пайдалана алдым ба? Жоспарыма қандай өзгерістер енгіздім және неліктен?			Төменде берілген бос орынды өз сабағыңызға рефлексия жүргізу үшін пайдаланыңыз. Сабағыңызға қатысты сол жақ бағанда келтірілген сұрақтарға жауап беріңіз.

« Февраль 2026 »
Пн	Вт	Ср	Чт	Пт	Сб	Вс
						1
2	3	4	5	6	7	8
9	10	11	12	13	14	15
16	17	18	19	20	21	22
23	24	25	26	27	28

мен жарыспалылығы

«РАФТ» стратегиясы Р-роль
А-аудитория Ф-форма
Т-тақырып

Е. Қуандықов, Ш. Маликова, С. Есетова. «Құқықтану». – Алматы: Дәуір, 2007 жыл.

Жоламан Қ.Д. «Мемлекет және құқық теориясы». – Алматы: Нұр-пресс, 2007.

Сапаргалиев Ғ. Ибраева А. Мемлекет және құқық теориясы. Оқу құралы. - Алматы, 1997 жылы.

сот ісінің тілі

сот ісінің
жариялылығы

сот арқылы қорғану

кінәсіздік
презумпциясы

Ж/Д. ҚР Конституциясының VIII бөлімнің 77 бабына аналитикалық талдау жасау:
Кілттік Негізгі идея Менің сөздер көзқарасым

Т. «РАФТ» стратегиясы арқылы сөт төрелігін сомдау.